Anasayfa EĞİTİM Akademiye iktidar kaynaklı korku hâkim

Akademiye iktidar kaynaklı korku hâkim

MUSTAFA MERT BİLDİRCİN [email protected]

Büyük bölümü dayanaktan yoksun suçlamalarla ihraç edilen akademisyenler ve öğrenci eylemlerine yapılan müdahaleler Türkiye’de akademik özgürlüğün içinin boşaltılmasına yol açtı. Siyasal korkunun akademik hayatın inşa sürecine etkisini araştıran akademisyen Zeynep Kurnaz, Hacettepe Üniversitesi Sosyoloji Anabilim Dalı için hazırladığı doktora tezi kapsamında akademisyenlerle görüşmeler yaptı. Devlet üniversitelerindeki sosyal bilimler alanlarında çalışan akademisyenlerin katıldığı çalışma, akademide hakim olan korku atmosferini gözler önüne serdi. Kurnaz, araştırmasında, “Türkiye’de akademik hayatın inşa sürecince siyasal korkular önemli bir etkiye sahiptir” değerlendirmesinde bulundu.


Korkunun akademik hayata etkisini belirlemek amacıyla yapılan araştırma çerçevesinde, “Bu Suça Ortak Olmayacağız, Vatansever Türk Aydınları, Akademisyenler Teröre Karşı” ve “Fikir ve İfade Özgürlüğü” bildirilerine imza atan akademisyenler ile hiçbir bildiriye imza atmayan akademisyenlerle görüşüldü. Farklı ideolojik kesimleri kapsayan görüşmelerde 47 akademisyene siyasal mekanizmalar karşısında korkuları olup olmadığı soruldu. Akademisyenlerin 34’ü siyasal mekanizmalardan kaynaklı korkuları olduğunu kaydederken 13 akademisyen bu tür bir korkuya sahip olmadığını dile getirdi. Akademisyenlerin yayınları nedeniyle kendilerini tehdit altında hissettiği yönündeki tespit, bir araştırma görevlisinin şu sözlerine yansıdı:

“Bu daha çok hayatta kalma kaygılarınıza paralel giden bir şey. TÜBİTAK bursuna başvurmak gibi amaçlarınız varsa… Rusya çalışıyorum örneğin ama Rusya-Türkiye ilişkilerini yazarken uçak krizine girmemeye gayret ederim. Çünkü bilirim ki bursa başvurduğumda bu benim önüme gelecek. Burs veren kurumun siyasetle ilişkisi öyle iç içe ki…”

Toplam 407 akademisyenin ihracına yol açan “Barış İçin Akademisyenler İnisiyatifi (BAK)” bildirisine imza atma ile iktidar karşısındaki korkunun varlığı arasındaki ilişki de ele alındı. İktidarın, BAK bildirisini hedef almasının imzacı akademisyenlerde korkuyu artırdığı bildirildi. Bildiriye imza atan bir doçent şunları ifade etti:

“Bir şeyler olacağını bilerek imza attım. Devlet bizi hedefine koydu. Hatta terör suçuna sokmaya çalışıyorlar. Yaş itibarıyla mı, deneyim itibarıyla mı ya da örgütlülük itibarıyla mı bilmiyorum ama çok rahatım. Çünkü hiçbir şey yapamamanın azabını çekiyorum.”

Fişlenmek korkusu
Araştırmaya göre, akademisyenlerin yoğun biçimde yaşadıkları korkunun başında işlerini kaybetme korkusu geldi. Görüşülen, 47 akademisyenden 18’i en çok işini kaybetmekten korktuğunu belirtirken 16’sı etiketlenmekten korktuğunu söyledi. Akademik faaliyetlere destek alamama korkusu ise en yoğun hissedilen üçüncü korku oldu.

BAK bildirisine imza atmayan bir öğretim üyesi, iktidarın akademi üzerindeki baskısını şöyle tarif etti:

“Şimdi hadi yeni bir imza kampanyasına, varsa cesaretiniz imza atın. Hegemonya sadece zorla olmuyor.

Hegemonyanın inşasında rızanın üretilmediği alanlarda maddi sopalarla tamamı idari mali bir takım sopalarla rıza üretiliyor. Mevcut iktidar, akademisyenler üzerindeki hegemonyasını ağırlıklı olarak bu son imza vakası ile beraber biraz zora başvurarak hukuku devreye sokarak yapıyor.”

Dayanışma yok
Akademisyenlerin çoğu, meslektaşlarının yaşadığı baskı ve soruşturmalardan etkilendiğini dile getirdi. Bilim insanları arasında dayanışma olmamasını da tehdit olarak gören akademisyenler, iktidarın BAK bildirisine gösterdiği tepkiyi de baskı unsuru olarak hissettiklerini belirtti. Akademisyenlerin bir kısmı, muhalif siyasi görüşe sahip olmanın kendileri için tehdit oluşturduğunu savundu.

***

Baskı üniversite dışından

Kurnaz’ın çalışmasında, akademisyenlerin akademik yaşantılarını inşa etme süreçlerine de değinildi. Kurnaz, “Korkular, akademisyenlerin çalıştığı fakültenin içinden değil çemberin dışından gelen baskılardan kaynaklanmaktadır” değerlendirmesini yaptı. Akademisyenler en çok, Türkiye’de akademik özgürlüğün olmamasından yakınarak üniversite ile siyaset arasında organik bağ olduğuna dikkati çekti. Çok sayıda akademisyen, siyasi iktidara yakınlığın atamalarda belirleyici olduğunu düşünürken 15 akademisyen, çalışmalarında oto-sansür uyguladığını bildirdi. Akademisyenlerin, kendiliğinden ihtiyatlılık pozisyonunu tercih ettiğini kaydeden Kurnaz, “Akademisyenlerin bir tür korunma mekanizması olarak ihtiyatlılığı tercih ettikleri görülmektedir” ifadesini kullandı.


BİRGÜN TV'Yİ YOUTUBE'DA TAKİP EDİN

11,517AbonelerABONE OL
- Reklam -

SON HABERLER

İran’dan İngiltere’ye: ABD sizi bataklığa çekmeye çalışıyor

İran Dışişleri Bakanı Cevad Zarif, ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton'u hedef...

Adam Peaty’den dünya rekoru: 57 saniyenin altına inen ilk sporcu

Adam Peaty, Güney Kore'de düzenlenen Dünya Şampiyonası'nda erkekler 100 metre kurbağalamada dünya...

Didim’de deniz temizlendi, halı bile çıktı

Aydın'ın Didim ilçesinde, protokolün de katılımıyla dalgıçlar tarafından yaklaşık bir saat temizlik çalışması...

THK’den eski yöneticiler için suç duyurusu

Türk Hava Kurumu (THK) Genel Başkanlığınca, kurumun eski yöneticileri hakkında 'ihaleye fesat...

İzmir Film Festivali yarın başlıyor

Kültür ve Turizm Bakanlığı, İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı ve Asitem destekleri ile...

Adana’da sahte içkiden ölenlerin sayısı 12’ye yükseldi

Adana'da metil alkol zehirlenmesi şüphesiyle tedavi altına alınan bir kişi daha yaşamını...

Göcücek koyundaki yapılaşmaya piknikli protesto

İzmir'in Çeşme ilçesi Ovacık Mahallesi'nin cenneti andıran koylarından Gücücek'te, Hazine'ye ait arazinin...

Kırgızistan’da yarış otomobili izleyicilerin arasına daldı

Kırgızistan’da düzenlenen bir otomobil yarışında, virajı dönen otomobil, kontrolden çıkarak kalabalığın arasına...

Bahçeli’nin hedefinde yine HDP ve İYİ Parti var

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, Karaman'da konuştu.

Antalya’da 40 derece sıcakta bir araç kendiliğinden alev aldı

Antalya'da yayladan gelen bir araç, 40 dereceyi aşan sıcakta park halindeyken kendiliğinden...

Sonraki haber