Eğitimde 9 yakıcı sorun
18.09.2017 07:37 EĞİTİM
Okullar bugün sorunu derinleştiren politikalarla eğitime başlıyor. Sorunlar yumağına dönüşen eğitimde acilen politika değişikliğine gidilmesi gereken 9 başlığı sıraladık

SERBAY MANSUROĞLU [email protected] @serbaymansur

Eğitim öğretim yılının ilk zili bugün çalıyor. Bu yıl da eğitim öğretim dönemi sorunlarla başlıyor. Sorunlarla açılan okullar, velileri, öğrencileri ve eğitimcileri endişelendiriyor. Birçok sorunun yanında TEOG açıklamasıyla beraber nasıl bir sistem geleceği soruları da kaygı oluşturmaya başladı. İşte eğitimin en yakıcı 9 sorunu:

1 Bilimsel öğretim programı
Öğretim programları bu sene en çok tartışılan konu başlıkları arasında. MEB, 6 Ocak 2017 tarihinde kamuoyuna duyurduğu ve 10 Şubat’a kadar askıya çıkardığı “Öğretim Programı Taslak”larına ilişkin çok çeşitli kurumlar, eğitim sendikaları, öğretmenler ve veliler eleştirilerini ve önerilerini belirtti. Ancak 18 Temmuz 2017 günü kabul edildiği açıklanan programlar taslakla belirgin farklılık göstermedi. Evrimin öğretilmemesi, Atatürk’le ilgili konu başlıklarının daraltılması tartışılırken çok sayıda yanlış bilgi yeni programa girdi. Cihat, muamelât, ukubat kavramları da yeni dönemde öğrencilere anlatılacak.

2 İmam hatipleşme
İmam hatiplere ayrılan bütçe, imam hatip okul sayısı ve imam hatip öğrenci sayısı yükselişte. Milli Eğitim Bakanlığı’nın 2017-2019 yılları arasında imam hatip liselerine ayırdığı bütçe, fen liselerine ayırdığı bütçeden oldukça fazla. 2017-2019 yılları arasında Milli Eğitim’in fen liselerine ayırdığı bütçe 109.6 milyon lira iken imam hatiplere ayrılan bütçe 1.7 milyar lira oldu. Birçok mahallenin okulu imam hatibe dönüştü. İmam hatip okullarının düşük nüfuslu birimlerde ve taşrada açılması için yönetmelik değişikliğine gidildi. İmam hatip okulları için devlet kademelerinde çeşitli teşvik programları uygulanıyor.

3 Mahalle okulu
4+4+4 sonrası okul dönüşümleriyle birlikte büyük kentlerde veliler evlerine yakın okul bulmakta zorlanır oldu. Hem güvenlik kaygısı hem son dönemde mafya ve ihmallerle gündeme gelen servis sorunu baş gösterdi. Mahalle okulu gibi köy okullarının da kapanarak taşımalı eğitime geçilmesi benzer problemlere yol açtı. Okulun evden uzaklaşması eğitime erişimi kısıtladı.

4 Cemaat ve tarikatlarla protokol
Çocuk istismarının en sık yaşandığı adresler cemaat ve tarikat merkezleri. Buna rağmen Milli Eğitim Bakanlığı, eğitimde dinselleşmenin önünü açan cemaat ve tarikatların devlet kurumlarında çeşitli etkinlikler yapmalarına olanak tanıyan protokolleri imzaladı. Birlik vakfı, Ensar vakfı, ÖNDER, TÜGVA, TÜRGEV gibi vakıf adı altında dinci cemaat ve tarikatların eğitimde ağırlıkları arttı.

5 Tam gün eğitim
Yurt genelinde 10 bine yakın okul, öğrenci sayısına göre yeteri kadar dersliği ya da öğretmeni bulunmadığı için sabahçı ve öğlenci şeklinde eğitim alıyor. Öğrencilerin sabah karanlığında derslere başlamaları ve akşam karanlığında okuldan ayrılmaları geçen eğitim öğretim döneminde eleştirilere yol açmıştı. Başbakan Binali Yıldırım, ikili eğitim yerine tam gün eğitime geçileceğini açıklamıştı. Ancak eğitim sendikaları ve veli dernekleri en az 70 bin ek dersliğe ihtiyaç olduğunu belirterek yol programı oluşturularak tam gün eğitim talep etmişti. Bu konu ile ilgili sonraki süreçte resmi açıklama yapılmadı.

6 Eğitime ayrılan bütçe yetersiz
Eğitim için ayrılan bütçe her sene artıyor. Ancak eğitime ayrılan bütçenin yaklaşık yüzde 78’i personel giderleri için harcanıyor. Temizlik, ısınma, havalandırma ve aydınlatmayla ilgili sorunları bulunan ve donanımı yetersiz olan devlet okulları en temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanıyor. Okul aile birlikleri ve okul idarecileri sürekli olarak kaynak arayışında.

7 Öğretmenler
Ataması yapılmayan öğretmenler artık eğitimin kangrenleşmiş bir sorunu. Her yıl atama bekleyenlerin sayısı artıyor. Mesleğini yapabilmek için geçen yıl KPSS’ye başvuran öğretmen sayısı 450 bin civarında. Her branştan öğretmen kadrolu ve adil atama bekliyor.

Bir diğer sorun öğretmenlerin sürekli yer değiştirmesi. Türkiye genelinde 11 yıl olan öğretmenlerin ortalama deneyim süresi, Şırnak’ta 1,5 yıla, Hakkari’de 1,3 yıla iniyor. Özellikle doğu bölgelerinde sınıf öğretmenlerinin sık sık değişmesi, öğrencilerin hem temel becerileri kazanmasını zorlaştırıyor hem de okula aidiyet hislerini zayıflatıyor.

8 Sınavlar
Rekabete dayalı sınav merkezli anlayış öğrenmenin önüne geçiyor. ‘TEOG kalkacak’ açıklaması yerini nasıl bir sisteme bırakacak sorusuna yol açtı. Sınavlar kaldırılırken ortaögretimin niteliği güçlendirilmeli, okullar arasındaki kalite farkları azaltılmalı. Bu yapılmazsa OKS, SBS gibi TEOG gider başka sınav gelir.

9 Özel okullar
Kamu okullarının bilimsel eğitimden uzaklaşması çocukları için daha iyi gelecek arayışında olan ve parası bulunan velileri özel okullara yönlendirdi. MEB’in özel okulları teşvik politikasıyla birlikte, 15 yılda özel okulların eğitimdeki payı yüzde 2’den yüzde 7.5’e çıktı. Devlet okulları için yeterli kaynak aktarmayan MEB, 2017-2018 eğitim öğretim yılında 340 bin öğrenciye özel okul teşviki veriyor.