Sanat aşk emeğiyse, aşkı sanat gibi düşünmeliyiz
13.03.2018 10:39 KÜLTÜR SANAT
‘Notre Dame de Paris’ müzikalinde Rahip Frollo karakterini canlandıran Marien, Frollo’nun Esmeralda’ya aşkı için “Eğer gerçekten biriyle özel bir aşk yaşamak istiyorsa, sanırım bir rahip olmayı bırakmalı” diyor

BURAK ABATAY - @abatayburak

Tüm zamanların en etkileyici müzikali olarak belirtilen ‘Notre Dame de Paris’ müzikali Zorlu PSM’de sahnelenmeye devam ediyor. Victor Hugo’nun 1831 yılında yazdığı ‘Notre Dame’ın Kamburu’ndan uyarlanan ‘Notre Dame de Paris’ Gilles Maheu’nun yönetmenliğinde İstanbullularla buluşuyor. Müzikleri Riccardo Cocciante tarafından bestelenen, sözleri Luc Plamondon tarafından yazılan müzikal, ‘ilk yılında en çok izleyiciye ulaşan müzikal’ olarak Guinness Rekorlar Kitabı’na girdi. 25 Mart’a kadar Zorlu PSM’de 21 kez izleyiciyle buluşacak olan müzikalde rahip Claude Frollo karakterine yaşam veren Robert Marien ile müzikali ve sahneden hareketle yaşamı ve aşkı konuştuk.

»‘Notre Dame de Paris’ orijinal dilinde İstanbul’da seyirciyle buluşuyor. İstanbul’da olmak nasıl?

Yeniden İstanbul’da olmak çok güzel. Geçen sefer gerçekten harikaydı. Bizimle beraber çalışan ekip ve izleyici müthiş misafirperverdi. Fransızca izlemek sanırım onlara da büyük keyif veriyor.

»Fransızca oynayacak olmak nasıl?

Anadilimde sahnede olmak beni çok mutlu ediyor. İngilizce ya da Fransızca… Aynı şekilde olmak zorunda ama unutmamak gerek ki metinler Fransızca yazılmış ve öyle okunmuş. Öte yandan şarkılar Fransız şiirinden doğmuş. Bu yüzden sanırım sahnede bir şeyleri daha doğal bulmak, İngilizce oynamamıza oranla daha mümkün.

sanat-ask-emegiyse-aski-sanat-gibi-dusunmeliyiz-438361-1.»Müzikaldeki erkek karakterlerin sizdeki yansımalarını merak ediyorum. Phoebus, Gringoire, Quasimodo ve Frollo…

Sanırım tüm bu erkekler bir erkekte bulabileceğimiz farklı yönleri ve iç çatışmaları temsil ediyor. Tek tek şöyle ifade edebilirim:

  • Phoebus: Maço bir aşık, savaşçı, düzenin gardiyanı. Erkekliğin ve gösteriş budalalığının bir aradalığı.
  • Gringoire: Duyarlılık, şiir, belirsiz cinselliği. Meraklılığın ve korkaklığın iç içe geçmesi.
  • Quasimodo: Nezaket, masumiyet, işlenmemiş güç. Güzellik ve çirkinlik.
  • Frollo: İstihbarat, bilgi, hâkimiyet ruhu. Tanrı ve şeytan.
  • Clopin: Koruyucu, baba figürü, liderlik. Devrim ve itaatsizlik.

»Claude Frollo’nun Esmeralda’ya aşık olması, Frollo’nun tanrının cennetindense Esmeralda’nın cehennemini tercih etmesi aynı zamanda toplumun dinsellikle olan bir çatışması mı?

Dindarlıktan öte, ben #metoo perspektifinde alırdım. Dini yasalar ve inançları tarafından yönlendirilen birisi var karşımızda. Ve bu yüzden de bu adam aşkı ve arzuyu kafa karıştırıcı şeyler olarak görüyor. Güzelliğin ve özgürlüğün can bulduğu bir kadının önünde aniden güçsüz hale gelen bir iktidar adamı Frollo. Kıskançlığından ve hasedinden içi içini yiyen bir adamın diğerleri tarafından sevilmesinin ve sayılmasının tek yolu kendi gücünü kullanması ya da o güce sahip olmasıdır. Tacizcilikten katilliğe ve cinsel avcılığa tam bir işkence edilmiş ruha sahip. Frollo sonunda bile hâlâ kendine yalan söylüyor. Esmeralda’yı büyücülük yaptığı için ölüme mahkûm etmekle, doğru olanı yaptığına ve onunla birlikte cehenneme düşmekten kurtulduğuna ikna olmayı sürdürdü.

»Frollo bir ömür boyu kaybetmeye mahkûm bir karakter mi?

Aşka aynı şekilde yaklaşmaya devam ederse, kaybetmeye mahkûm. Olaya objektif yanıyla bakarsak, gerçekten biriyle özel bir aşk yaşamak istiyorsa, sanırım bir rahip olmayı bırakmalı ya da aşkına izin veren bir din bulmalı. Ama o zaman bile, kendi benliğinde sevginin tanımını revize etmek zorunda kalacak.

»Notre Dame de Paris’nin asla şanını kaybetmeyecek bir eser olması sizce nasıl yorumlanmalı?

Çünkü Victor Hugo’nun başyapıtlarından biri. Konusu ve müziği evrensel ve zamansız; sanatçılara üst düzey bir performans sergileme şansı veriyor.

sanat-ask-emegiyse-aski-sanat-gibi-dusunmeliyiz-438365-1.»Sizin için en vazgeçilmez şarkı hangisi müzikalde?

‘Le Temps des Cathédrales’ diyebilirim. Fonetiği, atmosferi, tüm hikâyenin anlatıldığı yolu belirler.

»Aşk nasıl bir dönüşüme girdi günümüzde?

Aşk ancak saygıyla beraber daha iyi şekilde yürüyebilir. İlk görüşte ve büyük bir tutkuyla ortaya çıkan duygularsa, o zaman aşk bazen daha zordur, çünkü gelişmek zorundadır. Saygıyla yol kat edebilir ve ancak böyle gelişebilir.

»Siz böylesi bir duygunun içerisine girebilmeyi hayal ediyor musunuz günlük yaşantınızda?

Aşk, hayatımızı yönlendiren bir dinamik olmalı. Sanat bir aşk emeğiyse, aşkı sanat gibi düşünmeliyiz. Çatışmalardan sonra bile, daha iyi bir şey elde etmeliyiz, aksi takdirde işe yaramaz olur. Aşk, öz-teslimiyet ve özgürlüğün, sahiplenme ve bağımlılığın bir hareketi olmalıdır.