Gazze'de ateşkes, işgal planları ve ihlallerin gölgesinde sürüyor: Esir takası devam edecek mi?
Gazze'de yaklaşık 15 ay süren soykırımın ardından geçen ay yürürlüğe giren ateşkesin yakın zamanda sona erebileceğine dair tartışmalar arttı. ABD'nin Gazze'yi işgal planları ve İsrail'in düzenli olarak ateşkesi ihlal etmesinin ardından altıncı tur esir takasının yapılıp yapılmayacağı belirsizliğini koruyor. Hamas, cumartesi günü yapılması planlan esir takasından şimdilik çekildiğini açıkladı. Trump ve Netanyahu ise esirlerin serbest bırakılmaması halinde Filistinlileri yeni katliamlarla tehdit ediyor.
Gazze'de yaklaşık 1 ay önce sağlanan ateşkesin sona erebileceğine dair açıklamalar ve tartışmalar son günlerde arttı.
İsrail'in ateşkes ihlallerinin ardından Hamas, 15 Şubat’ta yapılması planlana esir takasının bir sonraki duyuruya kadar ertelendiğini bildirdi.
Gazze'yi işgal etme planını açıkça ilan eden ve Filistinlileri başka topraklara sürerek etnik temizlik planını kamuoyuyla başlayan ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Netanyahu ise cumartesi günü İsrailli esirlerin serbest bırakılmaması halinde ateşkesin bozulacağını söylediler.
İki isim de aylardır soykırıma maruz bırakılan Filistinlilere yönelik yeni katliam tehditlerinde bulundular.
ATEŞKES İHLALLERİ
Gazze'deki sağlık bakanlığı Çarşamba günü güneydeki Refah kenti yakınlarında düzenlenen bir İsrail saldırısında 44 yaşında bir erkeğin öldüğünü söyledi ancak daha fazla ayrıntı vermedi.
Ayrıca İsrail ordusu Gazze Şeridi'nin güneyinde insansız hava aracı uçuran iki kişiyi vurduğunu açıkladı. Associated Press'in (AP) haberine göre, Çarşamba günü yapılan açıklamada insansız hava aracının İsrail'den Gazze'ye girerken görüldüğü belirtildi.
Bakanlığın genel müdürü Munir al-Bursh Salı günü yaptığı açıklamada, kırılgan ateşkesin geçen ay yürürlüğe girmesinden bu yana İsrail ateşi sonucu en az 92 Filistinlinin öldüğünü ve 800'den fazla kişinin yaralandığını söyledi. İsrail ordusu, güçlerine yaklaşan ya da ateşkesi ihlal ederek belirli bölgelere giren kişilere ateş açtığını söyledi.
Hamas, İsrail'i insanlara ateş açarak ve öngörülen miktarda çadır, barınak ve diğer hayati yardımların bölgeye girmesine izin vermeyerek anlaşmayı ihlal etmekle suçluyor.
ATEŞKES ANLAŞMASI UYARINCA NE OLMASI GEREKİYOR?
İsrailli rehineler ile Filistinli tutuklu ve mahkûmların bir sonraki takası bu Cumartesi günü olarak belirlenmişti ve ateşkes anlaşmasının altı hafta sürecek ilk aşaması kapsamındaki altıncı takas olacaktı.
Rehine-tutuklu takasları aksi bir durum yaşanmaması halinde 2 Mart'a kadar haftalık olarak devam edecek. İkinci aşamada, kalan tüm rehinelerin serbest bırakılması ve İsrail'in Gazze'den tamamen çekilerek savaşı sona erdirmesi gerekiyor.
İkinci aşamaya ilişkin görüşmelerin geçen hafta başlaması gerekiyordu ancak İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu İsrail ekibine sadece ilk aşamaya ilişkin teknik konuları görüşme yetkisi verdi. Anlaşmanın birinci aşamasını genişleten köprü öneriler de bir başka seçenek.
Üçüncü aşamada ölen rehinelerin ve Hamas üyelerinin cenazelerinin takas edilmesi ve Gazze için bir yeniden inşa planının başlatılması öngörülüyor. Gelecekteki yönetim planları ise belirsizliğini koruyor.
Hamas ile İsrail arasında varılan ateşkes anlaşması kapsamında yapılan 5 turluk esir takası kapsamında şu ana kadar 16'sı İsrailli, 5'i Taylandlı, 766'sı Filistinli toplam 797 esir serbest bırakıldı.
İSRAİL HALKINDAN TEPKİ
Öte yandan İsrail'de yüzlerce kişi Hamas ile yapılan esir takası anlaşmasının tamamlanması ve Gazze'de tutulan İsrailli esirlerin geri getirilmesi talebiyle eylem düzenledi.
İsrailli rehinelerin yakınları, İsrail ile Hamas arasındaki anlaşmaya ilişkin son gelişmeleri protesto etmek için Kudüs ile Tel Aviv’i bağlayan 1 numaralı otoyolu trafiğe kapattı.
Eylemciler, rehine takasının askıya alınmasına tepki göstererek hükümete anlaşmaya bağlı kalma ve müzakerelerin ikinci aşamasına başlanması çağrısında bulundu.
