Azerbaycan'da bir barajın açılışı sonrası ülkesine döndüğü sırada Doğu Azerbaycan eyaletinde dağlık arazide helikopter kazasında ölen İran Cumhurbaşkanı'nın ardından İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi kimdir sorusu yurttaşlar tarafından araştırılıyor. İran Cumhurbaşkanı ve Dışişleri Bakanı dahil olmak üzere 9 kişinin hayatını kaybettiği kazası sonrası helikopter kazasında ölen İbrahim Reisi'nin hayatı ve siyasi kariyeri araştırma konusu oldu. Peki, İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi kimdir? İşte Helikopter kazasında ölen İbrahim Reisi'nin hayatı ve siyasi kariyeri!

İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi kimdir?

14 Aralık 1960'da Mehşed'in Noghan bölgesinde dünyaya gelen eski İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi 5 yaşından itibaren yetim kaldı. İlk ve orta öğretimini ilahiyat okuyarak tamamlayan İbrahim Reisi'nin üniversite diploması ülkesinde tartışmalı bir durumdadır. Kariyerine hakim olarak başlayan eski İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi Motahari Üniversitesi'nden özel hukuk alanında doktora derecesi aldığı İran kaynaklarında geçmektedir. 2019'da İran Cumhurbaşkanlığı'na seçilen evli ve iki kızı, iki torunu olan Eski İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi 19 Mayıs 2024'te geçirdiği helikopter kazasında yaşamını yitirmiştir.

İbrahim Reisi'nin hayatı ve siyasi kariyeri

İbrahim Reisi 1975'te Şah Rıza Pehlevi'nin yönetimine karşı hoşnutsuzluğun arttığı dönemlerde ülkenin önde gelen İran din "alimleriyle" toplantılara katıldı, İran devriminin mimarı Humeyni'nin devrim fikri ve özellikle devlet politikası ve yönetiminin din alimlerinin gözetimin olması gerektiği görüşünden etkilendi.

• 1989-1994 tarihleri arasında Tahran savcısı,
• 1994-2004 tarihleri arasında Din Adamları Özel Mahkemesi'nde başsavcı,
• 2004-2014 tarihleri arasında da Yargıtay Birinci Hakimi

olarak görev yaptı.

MUHALİFLER TARAFINDAN "KATLİAM AYETULLAHI" OLARAK ADLANDIRILIYOR 

İbrahim Reisi, İran devrim lideri Humeyni'nin talimatıyla 1988 yılında hapisteki rejim muhaliflerinin idam kararını veren komitede yer aldı.

Rejim muhalifleri tarafından "ölüm komitesi" olarak adlandırılan 4 kişilik heyette yer alan Reisi, muhaliflerce "katliam ayetullahı" olarak adlandırılıyor. O dönem yaklaşık 3 bin kişinin idam edildiği öne sürülüyor.

Humeyni'nin ölümü sonrası Hamaney döneminde devlet makamlarında hızla yükseldiği gözlenen Reisi, 1989-1994 yıllarında Tahran Başsavcılığı görevinde bulundu. 1994 yılında Devlet Denetleme Kurumu Başkanlığına atanan Reisi, 10 yıl boyunca bu görevde kaldı.

Reisi, daha sonra 2004'te Yargı Erki Başkanı Birinci Yardımcılığı görevine atandı. 2014 yılında İran Genel Başsavcılığı görevine atanan Reisi, 2016 yılında yine Hamaney tarafından Meşhed kentindeki İmam Rıza Türbe ve Külliyesi Vakfı Başkanlığına getirildi.

Ülkede 19 Mayıs 2017'de yapılan cumhurbaşkanlığı seçimlerinde aday olan Reisi, dönemin Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani'ye karşı seçimleri kaybetti.

Reisi, kendisinden önceki Yargı Erki Başkanı Ayetullah Amuli Sadık Laricani'nin, Hamaney tarafından görevden alınarak Düzenin Maslahatını Teşhis Konseyi başkanlığına atanmasının ardından Mart 2019'da boşalan Yargı Erki Başkanlığı'na getirildi.

2021'DEN BERİ CUMHURBAŞKANI GÖREVİNDE 

Laricani'nin görev yaptığı dönemle ilgili üst düzey yargı yetkililerine yönelik "yargıda yolsuzluk" soruşturmalarını başlatan Reisi, görev yaptığı süre boyunca sık sık ülkenin en büyük sorunlarından sayılan yolsuzlukların üzerine gitme vurgusu yaptı.

Siyasi tutukluların idam edilmesinde ve 2009'daki sosyal çalkantıların bastırılmasında oynadığı rol nedeniyle Kasım 2019'da ABD tarafından yaptırım listesine alınan Reisi, idamlarda oynadığı rol hakkında kamuoyunun önünde hiçbir açıklama yapmadı.

2021'de gerçekleştirilen seçimlerde ise İran Cumhurbaşkanı oldu.

İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi hayatını kaybetti: Helikopterin enkazına ulaşıldı