İris Gölü kuruma tehlikesiyle karşı karşıya
Karaburun Yarımadası’nın tek doğal gölü İris, kaçak su kullanımı, yoğun otlatma ve enerji yatırımları gibi tehditlerle mücadele ediyor. Koruma kararlarına rağmen ekosistem baskı altında. Bölge halkı, İris Gölü'nü koruyacak değişiklikler yapılmasını talep etti.
Aycan Karadağ
aycankaradag@birgun.netİzmir’in Karaburun Yarımadası’ndaki tek doğal göl olan İris Gölü, su seviyesinin azalması, sazlıkların kuruması ve çevresindeki kaçak su kullanımı ile yoğun otlatma baskısı nedeniyle yok olma tehlikesiyle karşı karşıya.
1994 yılında Türkiye’nin taraf olduğu Ramsar Sözleşmesi kapsamına alınmayan göl, sulak alanlar statüsünde değerlendirilmediği için yeterli koruma sağlanamıyor. Karaburun Sivil İnisiyatifi ve Karaburun Yerel Fok Komitesi, gölün “Kesin Korunacak Hassas Alan” ilan edilmesi için çağrıda bulundu.
Karaburun Sivil İnisiyatifi ve Karaburun Yerel Fok Komitesi, gölde yaptıkları gözlemler sonucunda suyun azaldığını, sazlıkların kuruduğunu ve göl çevresinde kaçak avcılık ile yoğun otlatma baskısının sürdüğünü belirtti. Açıklamada, göl çevresine jandarma kontrol noktası kurulması ve İris Gölü’nün sulak alan tescil sürecinin hızlandırılması gerektiği vurgulandı.
ENERJİ YATIRIMLARI EKOSİSTEMİ TEHDİT EDİYOR
İris Gölü, enerji yatırımları ve yapılaşma baskısı altında bulunuyor. Bölgedeki mevcut bir güneş enerji santralına (GES) ek olarak iki yeni GES projesinin çevresel etki değerlendirme (ÇED) süreci devam ediyor. Bu projelerin, gölde termal ısı artışına, kitlesel kuş ölümlerine ve çölleşmeye yol açabileceği ifade edildi. Ayrıca, 1/25.000 ölçekli İzmir Batı Nazım Planı’nda göle yakın alanların turizm, ticaret ve ikincil konut alanı olarak işaretlenmesi dikkat çekti. Bu durum, göl çevresinde yapılaşma baskısını artırabileceği belirtildi.
NESLİ TEHLİKEDE TÜRLER RİSK ALTINDA
İris Gölü, iki önemli kuş hassasiyet bölgesi arasında yer alıyor ve nesli tehlikede olan birçok bitki ve hayvan türüne ev sahipliği yapıyor. Ancak göl çevresi özel mülkiyet alanlarıyla çevrili durumda. Bilimsel çalışmalar, enerji santrallerinin habitatı bölerek ekosisteme ciddi zararlar verdiğini ortaya koyuyor. Karaburun Sivil İnisiyatifi ve Karaburun Yerel Fok Komitesi, gölün ve çevresinin koruma statüsünün artırılması için taleplerini ilgili birimlere ilettiklerini açıkladı. Bölge halkı, İris Gölü’nün korunması için acil önlemler alınmasını istiyor.
