Kozak Yaylası’nda çifte oyun

Kaz Dağları'nın ardından, Türkiye'nin organik çam fıstığı deposu ve çevre ilçelerinin su kaynağı olarak bilinen Kozak Yaylası da bir süre sonra altına kurban edilecek.

Yaklaşık 10 aydır süren çalışmalarda şimdiye kadar 20'ye yakın bölgede her biri 500 metreyi bulan sondajlar yapılırken, sadece başlangıç olarak nitelendirilen bu çalışmalarla bile sondaj alanını genişletmek ve bu alana ulaşmak için birçok ağaç kesildi, arazi tahrip edildi.

BİR TAŞLA İKİ KUŞ
Bölgede bu tarz bir katliam yaşanırken, yayladaki Aşağıbey köyü muhtarı Sıtkı Bilgin başka bir çevre katliamı girişimine dikkat çekti. Bazı madencilerin 'ıslah' adı altında yayladan geçen Marda Çayı'nın kumunu çıkartıp satmak istediğini söyleyen Bilgin, "Çayda yüzyıllardır oluşan doğal kumu korumak için birlik olarak ıslahı biz yapmak üzere başvurduk. Gelen yazıda ise çayın ıslahına gerek olmadığı bildirildi. Bu arada bir maden şirketi derenin kenarında bir tarla alarak ıslah için başvurdu. Bu kez derenin tıkandığı ve ıslah edilmesi gerektiği yönünde rapor verildi. Şimdi şirket hem ıslah parası alacak, hem de kilometrelerce uzunluktaki alanda binlerce ton çok değerli kumu kamyonunu 250 YTL'den satacak" ifadelerini kullandı.

'ALTINIMIZ TOPRAĞIN ALTINDA DEĞİL’
Kozak Yaylası Çevre Koruma Kültür ve Turizm Derneği çatısı altında birleşen yaklaşık 10 bin köylü ise bu eşsiz doğa parçasını kurtarmak için çabalıyor. Paneller ve çeşitli etkinliklerle seslerini duyurmaya çalışan derneğin başkanı Taner Tekin, bir ton cevheri işlemek için 10 ton suya ihtiyaç olduğunu söyleyerek, "Üstelik devletimizin bu madenlerden aldığı pay sadece yüzde 2. Helenistik çağdan bu yana ekolojik olarak yetişen çam fıstığı ağaçlarına ve tamamen endemik bir yapıya sahip olan ve bölge ekonomisinin can damarını oluşturan, 300 binden fazla insana su sağlayan bu yayla feda edilir mi? Sondajdan çıkan atık, hem Ayvalık ve Altınova’nın içme suyu ihtiyacını karşılayan Madra Çayı’na ve Barajı’na karışıyor, hem de yeraltı sularını kirletiyor. Sondaj için birçok ağacı kestiler. Bir de siyanür havuzu kurulursa yayla yok olur. Bizim altınımız toprağın altında değil, üstündeki çamlardır" dedi.

* * *

Sondaj sularının suya karışması Avrupalı firmaları tedirgin etti

Türkİye’den Avrupa’ya ihraç edilen bin 500 ton çam fıstığının bin tonunu karşılayan ve yılda 50 milyon dolarlık ihracat yapılan yaylada, her biri 400-500 metrelik 20'den fazla sondaj yapıldı. Sondaj suları, Ayvalık ve Altınova’nın içme suyu su ihtiyacını karşılayan Madra Çayı’na karışırken, bölgeden yıllardır fıstık alan Avrupalı firmalar, maden faaliyete geçerse alımı durduracaklarını bildirdi.

* * *

‘Yasa değişene kadar madencilik faaliyetleri askıya alınmalı’

Jeofİzİk Kurumu Derneği Onursal Başkanı Prof. Dr. Ahmet Ercan, “Yürürlükteki maden yasası değiştirilmedikçe Türkiye’deki tüm madencilik faaliyetleri askıya alınmalıdır” dedi. Türkiye’nin madencilik politikasının yeniden düzenlenmesi gerektiğini savunan Prof. Dr. Ercan, “Ham maden satıyoruz, işlenmiş olarak geri alıyoruz. Bunun ülkeye hiç bir getirisi yok” dedi. Ham maden satışının ekonomik olmadığını öne süren Prof. Dr. Ercan, şöyle devam etti: “Türkiye’de 81 ülkeden şirketler maden işletiyor. Biz ham olarak sattığımız madeni, işlenmiş olarak onlardan 50 kat fazla fiyata geri alıyoruz. Maden çalışmalarının yüzde 88'i yabancıların elinde. Bunların başında gelen Çin, Muğla’da ruhsatların çoğunu eline geçirmiş durumdadır. İspanyollar ve İtalyanlar da Muğla’da ruhsat alanların başında geliyor. Ülkemizde yabancı şirketler Türk şirketlerle aynı haklara sahip. Buna karşılık Türk şirketler dünyanın hiçbir yerinde bu haklara sahip değil. Maden yatağı ruhsatı alan yabancılar, o bölgenin mülkiyetini de alıyorlar. Dünyanın hiçbir yerinde böyle adaletsiz maden yasası yok. Yürürlükteki Maden Yasası değiştirilmedikçe, Türkiye’deki tüm madencilik faaliyetleri askıya alınmalıdır.”