birgün

22° AÇIK

Mahkeme kararı doğadan yana

Gümüşhane Kırıntı’da sondajlı maden arama faaliyeti izni iptal edildi. Mahkeme, çalışmanın ÇED’den muaf tutulmasını hukuka aykırı buldu. Avukat Özlüer, kararın önemli bir kazanım olduğunu kaydetti: Şirketlerin denetimsiz bırakılması korkutucu bir dönemi işaret ediyor.

YAŞAM 31.01.2022 07:23
Mahkeme kararı doğadan yana
Abone Ol google-news

Dilara ŞİMŞEK

Gümüşhane’ye bağlı Şiran İlçesi Kırıntı Köyü sınırları içinde DHS Mineral A.Ş. tarafından yapılan sondajlı maden arama faaliyeti izni iptal edildi. Mahkeme, Gümüşhane Valiliği’nin 5 adet Altın-Bakır Madeni Karotlu Sondaj Arama Faaliyeti Çalışması projesi için verdiği Çevresel Etki Değerlendirmesi’nden (ÇED) muaf tutulma kararını hukuka aykırı buldu.


Gümüşhane Valiliği’nin Şiran İlçesi Kırıntı köyünün mera alanında, içme sularının da alındığı bölgede altın-bakır madeni aranması için verdiği izne köylülerin itirazı, maden arama faaliyetinin ÇED sürecinden muaf olduğu gerekçesiyle Valilik tarafından reddedildi. 7061 sayılı Kanun’un 48. maddesinde düzenlenen, “Jeolojik haritalama, jeofizik etüt, sismik, karot, kırıntı ve numune alma ile bunlara yönelik sathi hazırlık işlemleri içeren faaliyetler için çevresel etki değerlendirmesi kararı aranmaz” ibaresini gerekçe gösteren Valiliğin bu kararına karşı köylüler Erzincan İdare Mahkemesi’ne dava açtılar.

Davada, projenin ÇED sürecinden muaf tutulmasıyla birlikte şirketin, çevresel riskleri üstlenmekten kaçındığı, Çevre Kanunu’nun özel bir kanun olduğu ve maden arama faaliyetlerinde Çevre Kanunu’nun uygulanması gerektiği vurgulandı.

DEVLET ŞİRKETLERİ DENETLEMİYOR

Mahkeme kararında şu ifadeler yer aldı: "5 adet Altın+Bakır Madeni Karotlu Sondaj Arama Faaliyeti Çalışması projesi faaliyeti için seçme eleme kriterleri çerçevesinde değerlendirme yapılmasının gerektiği anlaşılmaktadır. Gümüşhane Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü’nün kararında hukuka uyarlık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır. Dava konusu işlemin iptaline karar verildi."

Davanın avukatı Fevzi Özlüer, 18 Kasım’da Şebinkarahisar’da atık maden havuzunun patlamasını hatırlatarak “Kamu denetiminin yapılmamasının ne demek olduğunu çok net gördük” dedi ve ekledi:

mahkeme-karari-dogadan-yana-974692-1.
Şebinkarahisar’da patlayan havuzdan 4 bin tondan fazla atık yayıldı

“Projenin yapılması planlanan alanda yaklaşık 10 yıl önce Koza Holding’in çok ruhsat toplamış. Sonra Koza Holding’e kayyum atanınca bir başka şirkete bu alan verilmiş. Bu kez de Koza’ya sağlanandan daha avantajlı koşullar sağlanmış. Hiçbir çevresel etki değerlendirilmesine ihtiyaç duyulmadan izin verilmiş. Bu ‘ne yaparsan yap’ demek. Pek tabi, bunun sonuçlarını Şebinkarahisar’da atık maden havuzunun patlamasıyla kamu denetimi yapılmamasının ne demek olduğunu çok net olarak görmüştük. Madencilik çalışmalarında geçtiğimiz yirmi yıl boyunca en azından bir çevresel izin alınıyordu ve bu izne göre de yöre halkı, mahkemede davayı kaybetse de, başına ne geleceğini bu raporlara göre haklarını kullanabiliyordu. Şimdi ise arama için bir çevresel rapor dahi aranmayan noktaya geldik. Yeter ki yatırım yap demenin ekonomik, sosyal ve ekolojik geri döndürülemez sonuçları var. Bu sadece çevre kirliliği demek değil. Şirketlerin denetimsiz bırakılması, devletin denetim alanından çekilmesi de siyasal açıdan sonuçları oldukça korkutucu bir dönemi işaret ediyor. Açtığımız bu dava ve bu karar bu açıdan önemli.”

Özlüer, sözlerini şöyle sürdürdü: “Nereye gittiğimizi görmek gerekiyor. Bir dönem yargı kararlarının uygulanmadığı ve fakat hukuki denetimin yapıldığı dönem kapansın istiyorlar. Bunun yerine, siyasal ve yargısal denetimin olmadığı bir izin süreci işletmek istiyorlar. Tüm yıkımın da doğa ve toplum üzerine bırakıldığı bir dönem. Bu karar bu açıdan, ekolojik geleceği ilgilendiren konularda, çevreye ve bölgeye etkisini ortaya koymak zorundasın dedi idareye. Haklarımızda ısrarlı olmadığımız zaman, elimizden daha neleri almak istediklerinin anlaşılması açısından bu karar önemli.”

YÜRÜTMEYİ DURDURMA KARARI VERİLMİŞTİ

Öte yandan kasım ayında Kırıntı Köyü sınırları içerisinde yapılması planlanan ‘altın bakır madeni için Karotlu maden arama faaliyeti’ne ilişkin verilen ÇED muafiyeti kararına mahkeme dur dedi. Kararı hukuka aykırı bulan mahkeme, projenin geri dönüşü imkansız zararlara yol açabileceğine dikkat çekti. DHS Mineral A.Ş., Kırıntı köyünde tarafından yapılması planlanan maden arama faaliyeti için Gümüşhane Valiliği’ne başvuru yaptı.

Video haberler için YouTube kanalımıza abone olun