Mayıs ayında yeni siyaset belgesini açıklayan Hamas: Gazze’deki hükümeti feshetti

Hamas, İsrail ablukası altındaki Gazze’de daha önce kurduğu İdari Komite’yi, Filistin siyasi bölünmüşlüğünü sonlandırmak amacıyla feshettiğini duyurdu. Hamas’tan yapılan yazılı açıklamada, Mısır’ın, Filistin’in siyasi bölünmüşlüğünün sonlandırılması çerçevesinde ortaya koyduğu çabalara icabet edildiğine vurgu yapılarak, Gazze’deki İdari Komite’nin feshedildiği duyuruldu.

Açıklamada, Filistin Uzlaşı Hükümeti’nin Gazze’de “hemen” görevi devralması, genel seçimlerin yapılması ve Hamas’ın Fetih Hareketi ile diyaloğa hazır olduğu belirtildi. Açıklamada, 2011 Kahire anlaşmasının uygulanması ve bu çerçevede anlaşmayı imzalayan bütün Filistinli gurupların yer alacağı bir ulusal birlik hükümetinin kurulması çağrısı yapıldı. Gazze’deki Hamas hükümetinin, geçen mart ayında hükümet işlerinin yürütülmesi için kurduğu İdari Komite, Filistin yönetimi tarafından kabul edilmemişti.

Hamas, ağustos ayının başlarında, Gazze Şeridi ile Batı Şeria arasında bölünmeye son verilmesi kapsamında İdari Komiteyi feshetmeyi de içeren yeni bir siyasi girişim sunmuştu. Fetih Hareketi ve Filistin yönetimi lideri Mahmut Abbas ise daha önce bir çok kez Hamas’a “Gazze’deki İdari Komite’nin koşulsuzca feshi, Filistin hükümetinin Gazze Şeridi’nde etkin hale gelmesi ve seçimlere gidilmesi” çağrısında bulunmuştu.

Hamas Siyasi Büro Başkanı İsmail Heniyye başkanlığındaki üst düzey heyet, 9 Eylül’de Gazze’den ayrılarak Mısır’ın başkenti Kahire’ye gitmişti. Hamas Sözcüsü Hazım Kasım da 13 Eylül’de yaptığı açıklamada, uzlaşı için Kahire’de Fetih Hareketi yöneticileriyle hemen masaya oturabileceklerini belirterek, “Hamas, Gazze’de kurulan İdari Komite’yi feshetmeye, uzlaşı hükümetinin görevini oradan sürdürebilmesine imkân sağlamaya ve seçimleri yapmaya hazırdır” ifadelerini kullanmıştı.

Fetih: Umut verici
Fetih hareketinin iki numaralı ismi Mahmud Alul da ‘Voice of Paletine’ (Filistin’in Sesi) radyosuna yaptığı açıklamada “Bu umut veren bir haber” yorumunu yaptı. Ancak Alul “Bir sonraki aşamaya geçmeden önce alanda bunun gerçekleştiğini görmek istiyoruz” dedi.

Gazze’deki Hamas hükümetinin, geçen mart ayında hükümet işlerinin yürütülmesi için kurduğu İdari Komite, Filistin yönetimi tarafından kabul edilmemişti. Hamas, ağustos ayının başlarında, Gazze Şeridi ile Batı Şeria arasında bölünmeye son verilmesi kapsamında İdari Komiteyi feshetmeyi de içeren yeni bir siyasi girişim sunmuştu.

Fetih Hareketi ve Filistin yönetimi lideri Mahmut Abbas ise daha önce bir çok kez Hamas’a “Gazze’deki İdari Komitenin koşulsuzca feshi, Filistin hükümetinin Gazze Şeridi’nde etkin hale gelmesi ve seçimlere gidilmesi” çağrısında bulunmuştu.

Hamas’ın yeni siyaset belgesi
Filistin İslâmi Direniş Örgütü Hamas yeni siyaset belgesini Mayıs ayında Katar’ın başkenti Doha’da bir basın toplantısıyla açıklamıştıdı. Siyaset belgesinin hazırlanmasının 4 yıl öncesine dayandığını ve 2 yıl yoğun bir çalışma yürütüldüğünü belirten dönemin Siyasi Büro Başkanı Halid Meşal, belgenin Hamas’ın tüm liderlerinin, içerideki ve dışarıdaki kurumlarının ortak görüşünü yansıttığını ifade etmişti. Hamas lideri Meşal, bu belgenin Hamas’ın düşüncesini ve siyasetini anlamak isteyenlerin başvuru kitabı olacağına dikkat çekerek 42 maddeden oluşan belgenin dayandığı temel düşünceye açıklık getirmiş, belgenin Hamas hareketinin “yeniliklere açık olduğunun kanıtı olduğunu” aktarmıştı. Meşal’in açıkladığı siyaset belgesinin en önemli maddelerini, Hamas’ın kendisine getirdiği yeni tanım, 1967 sınırları içinde bir Filistin devletinin kurulması, Yahudilere ve dini aşırılıklara bakışı konuları oluşturuyordu.

Siyaset belgesinin birinci maddesinde Hamas kendisini, “İslâmi Direniş Hareketi Hamas, hedefi Filistin’in kurtuluşu ve siyonist projeyle mücadele olan, çıkış noktaları, hedefleri ve araçları itibariyle İslâm’ı referans alan Filistin İslâmi ulusal özgürlük ve direniş hareketidir” şeklinde tanımlıyordu.

Meşal bu yeni tanımla ilgili, “Hamas fikri açıdan İhvan ekolünün bir parçasıdır ancak biz bağımsız bir Filistin örgütüyüz” açıklamasını yapmıştı. Bu tanım, açık bir şekilde hareketin Müslüman Kardeşler Teşkilâtı’nın (İhvan) bir kanadı olduğunu belirttiği önceki sözleşmesiyle farklılık gösteriyordu.

1967 sınırları içinde Filistin devletinin kabulü
Belgede yer alan önemli bir madde de Hamas’ın 4 Haziran 1967 sınırları içinde bir Filistin devletinin kurulmasını ilk defa kabul ettiğinden bahsedilmesi. Filistin toprağının hiçbir parçasından ödün verilemeyeceğine işaret edilen belgede, “Bununla birlikte Hamas, 4 Haziran 1967 sınırları içinde başkenti Kudüs olan bağımsız bir Filistin devletinin kurulmasını- mültecilerin ve sığınmacıların çıkarıldıkları evlerine dönmeleriyle birlikte- ortak ulusal uzlaşı formülü olarak görmektedir. Bu durum kesinlikle siyonist oluşumun tanınması ve Filistin haklarından ödün verilmesi anlamına gelmemektedir” ifadelerine yer verilmişti.