Rojda’yı öldüren kaç el var

Korkulan oldu, kadın örgütlerinin günlerdir yaptığı uyarıları dikkate alan olmadı. Adı af olmayan ‘11’inci Yargı Paketi’ ile serbest kalan Okay Gür 28 yaşındaki Rojda Yakışıklı’yı öldürdü.

Göz göre göre gelen bir cinayet daha önlenmedi. Rojda’nın katledilmesine kadar giden süreçte neler yaşandı yakından görelim istedim. Olay biliyorsunuz, Diyarbakır’ın Sur ilçesi Beybulak Mahallesi Sarıkaş mezrasında yaşandı. Anlattıkları ülkedeki bir kadının değil sadece izlenen politikalarla hayatı hiçe sayılan tüm kadınların hikayesi.

15’İNDE KANDIRIP KAÇIRDI

Rojda’nın ağabeyi Mehmet Yakışıklı’yı aradım. Anlattıkları ülkedeki bir kadının değil sadece izlenen politikalarla hayatı hiçe sayılan binlerce kadının hikayesi. Ondan dinleyelim.

“Biz iki anneden 18 kardeşiz, Beybulak köyünden. Bu Okay Gür de hemen yakındaki Sarıkaş mezrasından. Rojda birkaç yıl gitti okula. Kaç yıl bilmiyorum. Kardeşimi 15 yaşında iken kandırdı, kaçırdı. Ondan 10 yaş büyük. Çocuk daha ne bilsin. Adamın bir resmi bir imam nikahlı iki eşi var. Bir sürü çocuğu var. Kardeşim, onun resmi nikahlı eşiyle aynı evde yaşamaya başladı, yani üçüncü eş olarak gitti. Üç çocuk yaptılar. En büyüğü şu an 12 yaşında. 16 yaşında anne oldu. Arada şiddet görüp şikayetçi oldu savcılığa, dövmüştü. Dört yıl önce hapse girdi, uyuşturucu suçundan. Bu arada cezaevinde iken kardeşim gitti görüştüler hep. Telefon görüşmesi yapıldı. Tahliye olup çıkınca aramış kardeşimi. İlk eşini ve onu öldüreceğini söylemiş. Ne olduğunu bilmiyoruz. Bizim yakınlarımız ertesi günü gözün aydına gitmişler. Adam demiş “Rojda kaçmış nerede bilmiyoruz.” Benim kardeşim kaçsa bize gelir nereye gidecek. Şüphelenince karakola haber verdik. Sonra köyden uzakta gömülü bulundu. Cezaevinden çıkmasının üzerinden 24 saat geçmedi yani. Cinayeti çocukların yanında işlediğini düşünüyorum. İfade vermesinler diye onları da göndermiş evden. Tek başına yaptığını düşünmüyorum. Yardım edenler var mutlaka, onu taşıyıp götüremez çünkü. Hepsinin gereken cezayı almasını istiyorum. Tek isteğim bu. “

ONU KORUYACAK KANUN NEREDE?

Ağabeyinin anlattıkları bir kadının çocukluk, ilk gençlik, yetişkinlik evresini hemen hiç yaşamadan, 28 yılda bitip giden ömrünün özeti gibi. Hayatın bütün zulmü karşısında çoğu zaman bir başına bırakılmış bir kadın kayıp gitti aramızdan. Ne okula ulaşamadığında ne 15’inde ‘evlendiğinde’ ne 16’sında anne olduğunda, ne 17’sinde anne olduğunda, ne o erkekten şiddet gördüğünde ne de fail salıverildiğinde onu koruyacak bir kanun bir devlet bir devlet yetkilisi olmadı.”

∗∗∗

FAİLLER TAHLİYE EDİLDİ, KADINLAR BİR BAŞINA BIRAKILDI

Oysa EŞİK’in (Eşitlik İçin Kadın Platformu) gönüllü üyeleri günlerdir uyarıyordu. Neden? 11’inci Yargı Paketi ile tahliye olanlara ilişkin. Tahliye edilenlerin daha önce şiddet uyguladığı, yaraladığı kadınlara haber verilmesinin kanuni hak olduğunu bildirdiler. “Binlerce kadına şiddet faili serbest bırakılacak önlem alın” çağrısı yaptı. Resmi makamlar kadına şiddet faillerinin kapsam içinde olmadığını savundu. Ama paket paldır küldür Meclis’ten geçti. Ve kadınlar bir kez daha korunmasız ve savunmasız bırakıldılar.  Konunun ayrıntılarını öğrenmek için EŞİK’ten Avukat Özlem Günel Tekşen’i aradım ve sordum, yanıtladı.

EŞİK geçtiğimiz hafta bir açıklama yaparak, şiddet faili binlerce erkeğin tahliye olacağını belirterek önlem alınmasını istedi. Endişeniz neydi ne yapılması gerekiyordu, ne oldu?

Devletin aydınlatma yükümlülüğü kapsamında “Şiddete maruz bırakılan kadınlara ulaşıp “Size şiddet uygulayan kişiyi 11’inci Yargı Paketi kapsamında çıkaracağız” demesi gerekiyordu. Kadın bu durumda 6284 sayılı yasa kapsamında koruma kararı aldırabilir, KADES uygulamasını kullanabilir, en yakın savcı, aile mahkemesi ve kolluğa başvurarak haklarını kullanabilirlerdi. Ama bizde her şey apar topar yapılıyor. Bir gecede infaz savcılıklarından cezaevlerine yazı gitti. Paket çıkmadan önce iktidarı uyardık: Bu tür suçların affı olmaz diye. Çünkü yeniden işlediklerini görüyoruz. Covid affında da söylemiştik, benzer şeyler yaşandı. Kadınlar zaten evde sokakta güvensiz. Bu güvensiz ortamın daha da arttığını görüyoruz.

DEVLET ELİYLE FAİLE CESARET VERİLİYOR

Zaten kadına yönelik şiddete karşı cezalar da yetersiz değil mi?

İnfaz yasasının da yanlış uygulandığını görüyoruz. Üç yıl önceden çıktılar. Bu cezaların kesin olduğun görseler bu kadar cesaretli olmayacaklar. Ama erkekler için iktidar eliyle cesaretlendirici bir ortam oluşturuluyor.

Peki bu paketin kadına yönelik şiddet faillerinin bu kapsama alınmadığı söylendi, neden çıkabildiler?

Eziyet, intihara yönlendirme, kasten yaralama ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçları, tecavüz dışındaki cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ile cebir, tehdit ve hile olmaksızın 15 yaşını bitirmiş olan çocukla cinsel ilişkide bulunma suçu da kapsama alındı. Ama biz gelip yine infaza takılıyoruz. Şimdi tekrar cesaret verildi. Fail ceza alsa bile bunun hepsini yatmayacağını biliyor. Rojda Yakışıklı cinayetinde de. Fail belki 12’inci 13’üncü paketle çıkacak. Biz paketin AYM’den dönmesini bekliyoruz çünkü Anayasal haklara Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne ve hukuki belirlilik ilkesine aykırı.

Paketle tahliye edilen ama geçmişinde kadına yönelik şiddet suçu işlemiş olanlar var. Bu durumda yetkili makamların sorumluluğu yok mu?

Bunların takip sistemiyle kadına bildirilmesi gerekiyor. Adalet Bakanlığı’nın emriyle savcılığa oradan kolluk kuvvetlerine haber verilmeli.

∗∗∗

BANA ŞİDDET UYGULAYAN FAİL NE ZAMAN TAHLİYE OLACAK?

Daha önce kendisine şiddet uygulayan failin bu paket kapsamında tahliye olacağını düşünen kadının hakları neler EŞİK açıklamasında özetlendi:

1- Adalet Bakanlığı’na, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’na, ŞÖNİM'e ve yaşadığınız yerdeki emniyet güçlerine durumu mümkünse yazılı olarak bildirip failin salıverilip verilmeyeceğini, serbest kalacaksa tarihinin size bildirilmesini talep edin.

2- Failin salıverilmesi ve tekrar şiddet uygulaması tehdidine karşı fail hakkında 6284 sayılı kadına şiddetle mücadele Yasasından yararlanarak tedbir talebinde bulunun. Bu talebi istediğiniz yerdeki kolluğa, savcılığa ve Aile Mahkemelerine ücretsiz olarak yapabilirsiniz.

3- Çevrenizde güvendiğiniz kişilere failin salıverilebileceğini haber verin ve bir acil durum planı hazırlayın.