Tarım arazisinde atık yakacaklar

İlayda SORKU

Yaşam savunucuları Kırklareli’nin Lüleburgaz ilçesine bağlı Eskibedir Köyü sınırlarında kurulması planlanan atık yakma ve enerji üretim tesisine tepkili. Kırklareli Kent Konseyi ile DOKU Derneği, birinci sınıf tarım arazisinde yapılmak istenen projeye ilişkin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü’ne itiraz etti. Günde 500 ton tehlikeli ve tehlikesiz atığın yüksek sıcaklıkta bertaraf edilmesi ve elektrik enerjisi üretilmesi planlanan proje kapsamında bugün Yenibedir Köy Kahvehanesi’nde yapılması planlanan halkın katılımı toplantısı ise bölgede çıkan yangın nedeniyle ertelendi.

ANALİZLER YAPILMADI

Kent Konseyi ve DOKU Derneği tarafından sunulan itiraz dilekçesinde çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) başvuru dosyasındaki teknik ve hukuki eksikliklere dikkat çekildi. Dosyada “Projenin yeri orman alanları üzerinde kalmaktadır. Orman ve biyolojik çeşitliliğe herhangi bir müdahale söz konusu değildir” ifadesinin yer aldığı ancak proje alanı ve çevresinde orman bulunmadığı belirtildi. Raporda “Göller, akarsular ve yeraltı suyu işletme sahaları içerisinde kalmamaktadır” ifadesinin kullanıldığı ancak proje alanının Lüleburgaz yeraltı suyu işletme sahasında yer aldığı da dile getirildi.

Öte yandan proje sahasında Yörük Akar Deresi ve kuru dere yataklarının bulunmasına rağmen yağış, debi ve taşkın analizlerinin yapılmadığı ifade edildi. Ayrıca atıkların düzenli depolanmasına ilişkin yönetmelikte yer alan su kontrolü ve sızıntı suyu yönetimine dair teknik önlemlerin de ÇED dosyasında yer almadığı vurgulandı. İtirazda, proje alanının “tarımsal niteliği birinci öncelikli korunacak alan” statüsünde bulunduğu hatırlatıldı. Dilekçede, birinci sınıf tarım toprakları üzerinde kurulması planlanan projenin bilime ve hukuka aykırı olduğu kaydedilerek ‘‘Bilim ve hukukun uygun bulmadığı projelere olur verildiği takdirde tüm yasal haklarımızı kullanacağımızı ihbar ve ihtar ediyoruz” ifadeleri yer aldı. Dilekçede ayrıca projenin kamu yararından çok özel şirket kârlılığına dayandığı belirtilerek çevresel ve sağlık risklerinin yeterince değerlendirilmediği ve kümülatif etki analizinin yetersiz olduğu ifade edildi. Tesisin çevre ve halk sağlığı açısından risk oluşturduğunu söyleyen Kırklareli Kent Konseyi Başkanı Yasemin Ertaş, şu değerlendirmeyi yaptı: “Tesiste günde 500 ton tehlikeli ve tehlikesiz atığın yakılması planlanıyor. Bu ölçekteki bir yakma faaliyeti, bölgedeki hava kalitesini doğrudan etkileyecek. Faaliyet alanının Eskibedir köyü sınırları içerisinde bulunması, yerleşim alanlarına yakınlığı sebebiyle bölge halkının sağlığını tehdit edecek. Formata uygun olmayan ÇED başvuru dosyası halkın katılım toplantısı yapılmadan iade edilmelidir.”