Tarımda çıkmaz derinleşiyor: Kabak yüzde 179 arttı
TZOB verilerine göre ocakta markette 41 ürünün 33’ünde fiyat arttı. Kabak, biber ve patlıcan zirveye çıkarken üretici de artan maliyet altında ezildi. Gübre, yem, mazot ve tarım ilacına gelen zamlar tarımı çıkmaza sürükledi.
Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, ocak ayına ilişkin üretici–market fiyat farkları ile tarımsal girdi maliyetlerindeki değişimleri değerlendirdi.
Ocak ayında markette incelenen 41 ürünün 33’ünde fiyat artışı, 7’sinde fiyat düşüşü görüldüğünü, bir üründe ise fiyat değişimi olmadığını belirten Bayraktar, markette fiyatı en fazla artan ürünün yüzde 67,2 ile kabak olduğunu söyledi. Kabağı yüzde 54,1 ile sivribiber, yüzde 48,5 ile patlıcan ve yüzde 41,7 ile salatalık izledi. Markette fiyatı en fazla düşen ürün ise yüzde 14,6 ile kuru fasulye oldu. Kuru fasulyedeki düşüşü pırasa, portakal ve patates takip etti.
ÜRETİCİDE FİYATI EN FAZLA DÜŞEN ÜRÜN PIRASA
Üretici fiyatlarına da değinen Bayraktar, ocak ayında üreticide 33 ürünün 19’unda fiyat artışı, 6’sında fiyat düşüşü yaşandığını, 8 üründe ise fiyat değişimi olmadığını aktardı. Üreticide fiyatı en fazla düşen ürün yüzde 11 ile pırasa olurken, pırasayı yumurta, karnabahar ve zeytinyağı izledi. En fazla fiyat artışı ise yüzde 179,2 ile kabakta görüldü. Kabaktaki artışı sivribiber, salatalık ve patlıcan takip etti.
DOLU, FIRTINA, HORTUM FİYAT ARTIŞLARINDA ETKİLİ OLDU
Seralarda güzlük sezonun sona erdiğini ve baharlık sezon için dikimlerin yapıldığını belirten Bayraktar, bu geçiş döneminde yeni ürünlerin henüz hasada gelmemesi nedeniyle arzın azaldığını ifade etti. Soğuk hava koşulları nedeniyle verimin düşmesi ve ocak ayının son haftasında Antalya başta olmak üzere Mersin ve Muğla’da yaşanan aşırı yağış, fırtına, hortum ve dolu afetlerinin de fiyat artışlarında etkili olduğunu söyledi. Talep azalmasının karnabahar ve pırasa fiyatlarını düşürdüğünü, yumurta fiyatlarının ise iç piyasadaki arz fazlası ve ihracat kısıtlamaları nedeniyle gerilediğini kaydetti.
GÜBRE, YEM, MAZOT VE TARIM İLAÇLARINA ZAM
Girdi maliyetlerine ilişkin de bilgi veren Bayraktar, ocak ayında aralık ayına göre amonyum nitrat gübresinin yüzde 6,2, amonyum sülfat gübresinin yüzde 1,1, 20.20.0 kompoze gübresinin yüzde 1 ve üre gübresinin yüzde 0,8 oranında arttığını belirtti. DAP gübresinde ise yüzde 0,5 oranında düşüş yaşandı. Son bir yılda ise 20.20.0 kompoze gübresinin yüzde 39,9, üre gübresinin yüzde 38,2, DAP gübresinin yüzde 35,7, amonyum nitrat gübresinin yüzde 28,7 ve amonyum sülfat gübresinin yüzde 26,4 oranında arttığı açıklandı.
Bayraktar, ocak ayında bir önceki aya göre besi yeminin yüzde 5,6, süt yeminin yüzde 4,2 oranında arttığını, son bir yılda ise besi yemindeki artışın yüzde 33,1, süt yemindeki artışın yüzde 30 olduğunu söyledi. Elektrik fiyatlarının yıllık bazda yüzde 12,8, tarım ilacı fiyatlarının yüzde 35,9 arttığını; mazot fiyatının ise ocak ayında aylık yüzde 7,7, yıllık yüzde 21,8 oranında yükseldiğini ifade etti.
