birgün

19° AÇIK

GÜNCEL 25.07.2020 06:00

Ücretsiz izin köleliği yasalaştı

Tek taraflı ücretsiz izin uygulamasını bir yıl daha uzatan ve daha birçok hak gaspını içeren ‘mini istihdam paketi’, Meclis’te kabul edildi. CHP, ‘madencilerin hatırına’ yasaya 'şerhli evet’ dedi. Sendikalar ise yasaya sessiz kaldı

Ücretsiz izin köleliği yasalaştı

‘Mini istihdam paketi’ olarak bilinen İşsizlik Sigortası Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaştı. Böylece işçilerin bir yıl daha rızaları olmadığı halde ücretsiz izne gönderilebilmesinin önü açıldı.

Yasaya göre Cumhurbaşkanı, işten çıkarma yasağını en fazla 3’er aylık sürelerle 30 Haziran 2021’e kadar uzatabilecek. Bu süre içinde patronlar,- istisna olarak tanımlanan durumlar dışında- işçileri işten çıkaramayacak ama tek taraflı ücretsiz izne gönderebilecek. Böylece işçiler, günde 39, ayda bin 168 liraya mahkûm olacak. Bu parayla geçinemeyen ve işten ayrılmak isteyen işçiler ise kıdem tazminatı ile işsizlik ödeneği haklarından vazgeçmek zorunda kalacak.

İŞSİZİN FONUNDAN PATRONA DESTEK

Üstelik işten çıkarma yasağıyla ilgili istisna kapsamı da genişletildi. Nisan ayında yapılan düzenlemede işçilerin yalnızca 25/2’nci maddeden, yani ‘ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davrandığı’ gerekçesiyle işten çıkarılabileceği belirtiliyordu. Artık patronlar, ‘belirli süreli iş veya hizmet sözleşmelerinde sürenin sona ermesi, işyerinin herhangi bir sebeple kapanması ve faaliyetinin sona ermesi, ilgili mevzuata göre yapılan her türlü hizmet alımları ile yapım işlerinde işin sona ermesi’ hallerinde de işçi çıkarabilecek.

Yasayla Cumhurbaşkanı’nın kısa çalışma başvurusunu 31 Aralık 2020’ye kadar uzatma yetkisi de genişletiliyor. Buna göre Cumhurbaşkanı, 31 Aralık 2020 tarihi korunarak, kısa çalışma ödeneğinin süresini sektörel olarak ayrı ayrı veya bir bütün olarak uzatabilecek.

Covid-19 salgını nedeniyle özel sektör işyerlerinde kısa çalışma ödeneği ile nakdi ücret desteğinden yararlananların normal çalışma sürelerine dönmesi durumunda, hem 456 liralık işveren SGK primi hem de 412 TL’lik işçi payının tamamı, 31 Aralık 2020’yi geçmemek üzere 3 ay süreyle İşsizlik Sigortası Fonu’ndan karşılanacak. Cumhurbaşkanı bu süreyi sektörel olarak ayrı ayrı veya bütün olarak 6 aya kadar uzatabilecek.

İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası’nın, 50’den az çalışanı olan az tehlikeli işyerleri ile kamu kurumlarında iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi görevlendirilmesine ilişkin hükmünün yürürlüğe giriş tarihi 3,5 yıl öteleniyor. Söz konusu hüküm, 1 Temmuz 2024’te yürürlüğe girecek.

Yasada işçilerin lehine olan tek düzenleme ise Somalı madencilerle ilgili. Buna göre, Soma’da 13 Mayıs 2014’teki maden katliamı sonrası Işıklar, Atabacası ve Geventepe ocaklarında işten çıkarılan işçilerin kıdem tazminatları, Türkiye Kömür İşletmeleri (TKİ) tarafından ödenecek. Madenciler, yasanın Uyar Madencilik’te ve Karaman Ermenek’te mağdur edilen işçileri de kapsamasını istiyordu; ancak bu yönde bir değişiklik olmadı.

CHP ‘EVET’ DEDİ, SENDİKALAR SUSTU

Milyonlarca işçiyi mağdur edecek düzenlemeler içeren ‘mini istihdam paketi’ne CHP bazı maddelere şerh koyarak ‘evet’ oyu verdi. CHP Grup Başkanvekili Özgür Özel, neden ‘evet’ dediklerini şöyle açıkladı:

“Bir torba yasa fecaatiyle karşı karşıyayız. Torba yasalarda en büyük zorluk şudur: İyi maddeler de vardır, kötü maddeler de vardır. Siz torbaya evet deseniz, kötü maddelere de evet demiş gibi olursunuz. Hayır deseniz, iyi maddelere de hayır demiş gibi olursunuz. Biz bütüne kadar itirazımızın daha çok olduğu maddeler olduğu için torba yasalara ‘hayır’ dedik ve katıldığımız maddeleri söyledik. Ama bugün iş güvenliği konusundaki ertelemeye, ücretsiz izin diye 39 TL’lik insanlık dışı uygulamanın uzatılmasına bütün şerhlerimizi koyarak, itirazlarımızı yaparak ve anayasal denetim hakkımızı saklı tutarak, Soma’daki emekçilerin hatırına bu torba yasanın tümüne ‘evet’ oyu kullanıyoruz.”

Öte yandan ‘mini istihdam paketi’nin yasalaşması sürecinde sendikalardan güçlü bir itiraz gelmedi. Bu süreçte iki yazılı açıklama yapan DİSK, yasanın işçilerin aleyhinde olan maddelerinin değiştirilmesini istedi. KESK de yazılı açıklama yaparak iş güvenliğiyle ilgili ertelemeye tepki gösterdi. Türk-İş ise basın açıklaması dahi yapmadı, komisyona görüşlerini içeren bir yazı göndermekle yetindi. Somalı madenciler dışında teklifle ilgili herhangi bir eylem de yapılmadı.

MADENCİLER DİRENDİ, KAZANDI

ucretsiz-izin-koleligi-yasalasti-760735-1.

Soma’da 6 yıldır ödenmeyen kıdem tazminatları için geçen yıldan beri kararlılıkla mücadele eden madenciler, gasp edilen haklarını geri almayı başardı. Bağımsız Maden-İş Sendikası’nın öncülüğünde geçen yıl 33 gün süren bir direnişin ardından birçok eylem gerçekleştiren, defalarca Ankara’ya giderek bakanlık yetkilileriyle görüşen madenciler, “Tazminat hakkımızı söke söke alırız dedik ve aldık. Dün TBMM, taleplerimizi karşılayan yasayı kabul etti, etmek zorunda kaldı. Bu yasada eksiklikler var, bu eksikliklerin başında Uyar Madencilik, Ermenek ve diğer rödovanslı işyerlerindeki sınıf kardeşlerimizin ödenmeyen hakları geliyor. Biz bu kardeşlerimize söz veriyoruz, onların da haklarını alana kadar mücadelemize devam edeceğiz” açıklaması yaptı.

Bir Çağrımız Var
Az önce okuduğunuz haber, bağımsız bir medya organı tarafından size sunuldu.
Bağımsız gazetecilik; sermayeye karşı halkı, sömürüye karşı emeği, eşitsizliğe karşı adaleti, savaşlara karşı barışı, piyasacılığa karşı temel hakları, talana karşı doğayı, erkek şiddetine karşı kadınları, istismara karşı çocukları savunmanın olmazsa olmaz koşuludur.
Siz de gerçeğin sesini yükseltmek adına sorumluluk almak istiyorsanız, sadece birkaç dakikanızı ayırarak BirGün’e abone olabilir ve ‘#BirGünBenim’ diyebilirsiniz.
Şimdiden sonsuz teşekkürler…
BirGün bizim; hepimizin.
Tıklayınız