Yapı stokunun yarısı dayanıksız

İzmir’in son afet çalışmasından korkutan rakamlar ortaya çıktı. Eski yapıların ağırlıkta olduğu kentte, kentsel dönüşüm sık sık gündeme gelirken, depremlere karşı yol haritası niteliğinde olan bu çalışma, bir an önce harekete geçilmesi gerektiğini ortaya koydu. Uzmanlar İzmir’deki binaların yapı stokunun bir an önce güçlendirilmesi yönünde çağrı yaptı.

YÜZDE 36’SI KAÇAK

İzmir Ekonomi Üniversitesi (İEÜ) İnşaat Mühendisliği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Celalettin Kozanoğlu, kentteki binaların yüzde 50’sinin kontrol edilmesi gerektiğini ifade etti. Kozanoğlu, İzmir’de 903 bin bina stoku olduğunu aktararak, bu stokun yüzde 12’sinin 1998’den sonraki yeni deprem yönetmeliğine göre yapıldığını anlatarak şunları söyledi:

“Acil kontrol edilmesi lazım; çünkü depremin ne zaman geleceği belli değil. Bu tedbirler ne kadar erken alınırsa halkımız için o kadar iyi olur. Bu bilgiler, İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin afet planıyla ilgili yaptığı çalışma sonucu ortaya çıktı. İzmir’deki binaların yüzde 36’sının kaçak olduğu tespit edilmiş durumda. İzmir’de 30 ilçe var, 11’i merkez ilçe. Bu binaların yüzde 40’ı merkez ilçelerde toplanmış durumda. İzmir’de yapıların yüzde 52’si, 1998’den önceki deprem yönetmeliklerine göre yapıldı. İzmir’deki eski yapıların mutlaka elden geçirilmesi; uygun karotlar alınarak ve performans analizleri yapılarak kontrol edilmesi gerekir.”

KONTROL EDİLMELİ

İzmir’de kontrol edilmesi gereken binaların deprem sınavını geçeceğine kimsenin garanti veremeyeceğini anlatan Kozanoğlu, “İzmir’de, 1998 öncesi deprem yönetmeliğine göre yapılmış binaların tamamının sınavı geçeceği konusunda kesin bir şey söylememiz mümkün değil. Bu tamamen testler sonucunda göreceğimiz bir şey. Testlerin bir an önce yapılması gerekir” dedi.

∗∗∗

MAĞDUR HEP YURTTAŞ OLUYOR

İzmir Narlıdere’de 2013’te başlatılan “Kentsel Dönüşüm” çilesi devam ediyor. Halkın tepki ve itirazlarına rağmen Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından 2021’de onay verilen proje kapsamında İkinci İnönü ve Atatürk mahallelerinde 200’e yakın ev yıkıldı. Haziran ayında 2 bin evin boşaltılması için tebligat gönderildi.

MA’ya konuşan İnönü ve Atatürk Mahallesi Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği yöneticilerinden Celal Göztepe, “Buradaki evlere ‘gecekondu’ diyorlar ama bu yurttaşların çoğu barındıkları evi satın almış. Ancak belediyenin tapularını vermediği ya da farklı gerekçelerle tapuları satın alamayanlar da var. Örneğin 600-700 civarı yurttaşın mülkiyet sorunu var ve yıkım olduktan sonra hiçbir destek alamayacaklar. Bundan dolayı diken üstündeler” dedi. Atatürk Mahallesi’nde 40 yıldır bakkal işleten Mithat Alpkaya da mahalleye ilk geldiklerinde elektrik ve suyun olmadığını, birçok sorunu kendi imkânlarıyla çözdüklerini söyleyerek, “Bizi kandırdılar. ‘Tapu vereceğiz’ dediler vermediler” dedi.