Yazar Kâmuran Şipal yaşamını yitirdi

19.09.2019 10:12 KÜLTÜR SANAT

Yazar ve çevirmen Kâmuran Şipal, dün akşam 22:00 sularında Bakırköy Çamlık Hastanesinde çoklu organ yetmezliğine bağlı olarak yaşamını yitirdi.



Çağdaş Alman edebiyatından yaptığı önemli çevirilerle tanınan Şipal’in Almancadan Türkçeye çevirdiği yazarlar arasında Franz Kafka, Alfred Adler, Ingeborg Bachmann, Wolfgang Borchert, Heinrich Böll, Alfred Brauchle, Bertolt Brecht, Max Brod, Elias Canetti, Sigmund Freud, Gustav Hans Graber, Günter Grass, Carl Gustav Jung, Thomas Mann, Rainer Maria Rilke, Robert Musil, Bernhard Zeller, Hans Zulliger ve Hermann Hesse gibi isimler bulunuyordu.

KAMURAN ŞİPAL KİMDİR?

24 Eylül 1926’da Adana’da dünyaya gelen Şipal, ilk ve orta öğretimi burada yaptı. Liseyi İstanbul Pertevniyal Lisesi’nde okuduktan sonra İstanbul Üniversitesi Alman Dili ve Edebiyatı Bölümü’ne girdi. Mezun olduktan sonra iki yıl asistanlık yapan Şipal, daha sonra Almanya’ya gitti. Döndükten sonra İstanbul Üniversitesi Yabancı Diller Bölümü’nde okutmanlık görevini sürdürdü.

İlk şiiri (1949) ve ilk öyküsü (Haziran 1951) “Varlık” dergisinde çıktı. Öykü, inceleme ve çevirileri “Varlık”, “Türk Dili”, “Yelken”, “Ataç”, “Yeni Dergi”, “Dönem” (1949-1970) gibi dergilerde yayımlandı. TDK’nın açtığı öykü yarışmasında aldığı ödülle adını duyurdu (1953). Öykülerinde orta sınıf insanların iç ve dış yaşamları arasındaki ilişkileri ve çatışmaları gerçekçi-düşçü bir yaklaşımla, olayların ve çatışmaların nedenlerine yönelerek inceledi. 1968’den sonra edebiyat ve kültür tarihinden beslenen çağrışım-bileşim öykülerine yöneldi (B. Necatigil). Yalnızlık, tedirginlik, mutsuzluk, çaresizlik, ayrılık ve pişmanlık gibi temaları geleneksel öykü düzeni içinde işledi.

Şipal, yazın hayatına öykü ve romanlarıyla katkı verdi. Şipal, en çok Kafka çevirileriyle bilinse de Alman edebiyatındaki önemli yazarların hepsini de Türkçeye kazandırmıştır.

Şipal’in yazdığı eserler şöyle:

Öyküleri

Beyhan (1962)
Elbiseciler Çarşısı (1964)
Büyük Yolculuk (1969)
Buhûrumeryem (1971)
Köpek İstasyonu (1988)
Gece Lambalarının Işığında (Toplu Öyküler, YKY, 2009)

Romanları

Demir Köprü (1998),
Sırrımsın Sırdaşımsın (YKY 2010)

İnceleme

Çağdaş Alman Hikâyesi / 1945’ten Sonra (1962)

Ödülleri

1953 TDK Öykü Yarışması
1965 Sait Faik Hikâye Armağanı
40. Orhan Kemal Roman Armağanı (2011, Sırrımsın Sırdaşımsın adlı romanıyla)