‘Zam’ dediler verdikleri haklarımızı çaldılar

Koç Holding’e bağlı Kolay Gelsin Kargo’da çalışan arabalı kuryeler, düşük ücret dayatması, yan hak gaspları ve sözleşme fesihlerine karşı başlattıkları kontak kapatma eylemini ikinci gününde İstanbul Ümraniye’de bulunan Kolay Gelsin Kargo Genel Merkez önünde bir araya geldi. Kurye işçileri, yaptığı açıklamada “Kağıt üzerinde yapılan yüzde 24’lük zam, genele bakınca kayıptan başka bir şey değil. 2 günlük direniş süresinde yaklaşık 150 bin paket şuan depolarda bekliyor” diyerek taleplerini sıraladı.

14 şehirde iş bırakan kuryeler, bugün patronun işten çıkarma tehdidi ve fiili sözleşme fesihleriyle karşı karşıya. Şu ana kadar 42 işçinin işten çıkarıldığı aktarıldı.

SEFALET DAYATILDI

Turizm, Eğlence ve Hizmet İşçileri Sendikası (TEHİS) Bakanı Tolga Kubilay Çelik, BirGün’e yaptığı açıklamada, Kolay Gelsin bünyesinde yaklaşık 2 bin kurye olduğunu, bunların yaklaşık binin şu an iş bıraktığını aktardı. İş bırakmaların ardından İstanbul’da 30, Ankara’da 6, Balıkesir’de 6 işçinin işten çıkarıldığını belirten Çelik, “Geçtiğimiz yıl paket başı ücret 25 TL iken bu yıl 31 TL’ye çıkarıldı. Şirket bu artışı yüzde 24 zam olarak sunuyor. Ancak yalnızca paket başı ücret artırılırken, daha önce var olan birçok yan hak tamamen kaldırıldı” dedi.

Daha önce kuryelerin yaptığı kilometreye göre benzin giderleri şirket tarafından karşılandığını, artık 40 kilometreye kadar yakıt desteği yapılmayacağını kaydeden Çelik, “Yıllık izin ödemesi 800 TL’den 1000 TL’ye çıkarıldı. Daha önce düşürülen günlük paket garantisi 85’ten tekrar 95 pakete yükseltildi. Ancak kuryeler, yan hakların kaldırılması nedeniyle bu adımların reel bir iyileştirme sağlamadığını söylüyor. Ayrıca uyum primi gibi bazı ek ödemeler de tamamen kaldırıldı. Paket başı ücretteki artış, asgari ücret zammının (%27) bile altında kalırken yakıt, bakım ve diğer giderler kuryelerin sırtına yüklendi. Benzin fiyatlarının artmaya devam etmesi halinde, kuryelerin aylık gelirinde 20 bin TL’yi aşan ek kayıplar yaşanacak” diye konuştu.

“Kuryeler esnaf kurye modeliyle çalışıyor. Örneğin geçen ay 106 bin TL brüt fatura kesen bir kurye, Bağ-Kur primi, KDV, stopaj, araç bakım masrafları ve vergiler düşüldüğünde çok daha düşük bir gelirle karşı karşıya kalıyor” diyen Çelik, talepleri şu şekilde sıraladı:

• Paket başına 35 TL + KDV,

• Gasp edilen kıdem, kalite primi ve yakıt desteğinin geri verilmesi, en az yüzde 27 iyileştirme,

• Ayrıştırma işinin ücretlendirilmesi,

• Yıllık izin ücretinin 1000 TL olması,

• Ücret artışlarının 1 Ocak’tan itibaren geçerli sayılması,

• İşten atılan kuryelerin işe geri alınması.

∗∗∗

ZAM İLLÜZYONU

Eskiden 100 paket dağıtan ve bin KM yol yapan bir kurye, yeni modelle hem paket başına yüksek ücretini alıyor, hem bin 200 TL yakıt/bakım desteğini cebine koyuyor, hem de 5 bin 250 TL kalite primini alabiliyordu. 2026 modelinde bu kurye aynı paket sayısıyla 31 TL alsa bile, silinen 5 bin 250 TL prim ve kesilen KM desteği nedeniyle aradaki farkı kapatabilmek için yaklaşık yüzde 30-40 daha fazla ciro yapmak zorunda kalacak. Yani 2026’da "daha çok kazanmak" için sadece çok çalışmak yetmiyor, aynı zamanda aracın masrafını ve silinen primleri de ciroyla kompanse etmen gerekiyor. Bu da günlük çalışma saatinin uzaması ve riskin artması anlamına geliyor.

ORTALAMA KAYIP

• Toplama Ücretleri: -3 bin 900

• Bakım Desteği: -2 bin 400

• Kalite Primi: -5 bin 250

• Kıdem Ödülü: değişken

• Yeni Cezalar: sürekli risk