Çocuklar öğretmensiz, atama yok
Bütçe görüşmeleri süreci ve sonrasında eğitimde temel gündem başlıkları arasında öne çıkan sorun yeterli öğretmen ataması oldu. Milli Eğitim Bakanı’nın bütçe görüşmeleri sürecinde yaptığı açıklama aynı zamanda bir itiraftı. İhtiyaç doğrultusunda atama için bütçe ayrılamayacağı açıklaması aynı zamanda bütçenin, kamu kaynaklarının çocukların eğitim hakkından yana kullanılmayacağının bir itirafı oldu. Hatta daha da ötesine geçerek “Açık açık söylüyorum. Bundan sonra yüksek atamalar olmayacak” dedi. 1611 mülakat mağduru öğretmenin ve atama bekleyen öğretmenlerin ek atama taleplerine yönelik te “Ek atama mümkün değil” açıklamasını yaptı.
Milli Eğitim Bakanı’nın “Ücretli öğretmenlik diye bir şey yok. Uydurma bir kavram.” dediği çoğunluğu ücretli öğretmenlik adıyla asgari ücretin dahi altında güvencesiz çalışma koşulları olağan istihdam biçimi haline getiriliyor.
***
Sadece İstanbul’da yirmi bini aşkın (21 bin 947) ücretli öğretmen var. Ankara, İzmir, Bursa, Adana, gibi çok sayıda büyük şehir açıklanan iller arasında yer almıyor. Ayrıca MEB 2024-2025 örgün eğitim istatistiklerinde açıklanan okul terki ve okul terki riskinin arttığı illerde de (Şanlıurfa, Mardin, Muş, Hakkari…) ücretli öğretmen sayısı dikkat çekiyor. Veriler öğretmen ihtiyacının karşılanmamasının sonucu okul terkleri ve riskinin arttığını da gösteriyor.
***
Binlerce öğretmen atama beklerken 30 ildeki ücretli öğretmen sayıları içinde 4331 kişi ön lisans mezunu. 24 bin 412 kişi ise eğitim fakültesi mezunu değil başka bir lisans programından mezun. 30 ilden ücretli öğretmen olarak çalışan kişilerin yarısından fazlası eğitim fakültesi mezunu değil.
Eğitim Fakülteleri’nin işlevsizleştirilmesi Milli Eğitim Akademisi ile de devam ettiriliyor. Akademi’ye girişte eğitim fakültesi mezunu olmak hatta pegagojik formasyon almak bir kriter değil. Tanımlanan kriter lisans mezunu olmak.
Eğitim Fakülteleri’ne kilit vurmanın adı olan Milli Eğitim Akademi’lerindeki belirsizlik te devam ediyor. Eğitimlerin içeriği, süresi ve ne zaman başlayacağı belirsiz. En “iyi” olasılıkla Akademi eğitimine alınacak on bin öğretmen ancak 2027 yılında göreve başlayabilecek. Ayrıca yazılı, sözlü, uygulamalı sınav süreçleri ve güvenlik soruşturması gibi süreçler nedeniyle on binin de altında bir sayının atanma riski de var.
