Meslek liselerinin ve MESEM’lerin hamisi MÜSİAD
Geçtiğimiz günlerde (23 Ocak 2026) Millî Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, Kütahya İl Millî Eğitim Müdürlüğü ile Kütahya Ticaret ve Sanayi Odası tarafından "Mesleki Eğitimde Stratejik İş Birliği, Dijital Dönüşüm ve Hamilik Projesi"nin imza töreni yapıldı.
Milli Eğitim Bakanı törende, 2013 yılında organize sanayi bölgeleri (OSB) içinde açılan meslek liselerine teşvik –kamu kaynaklarının, milyonların özel okul patronlarına aktarılması- uygulamasını, 2014 yılında 'proje okulu' uygulamasının başlatılmasıyla meslek liselerinin de proje okulu kapsamına alınmasını başarı olarak ifade ederek artık daha da öteye geçen bir adım atıldığını tüm mesleki eğitim kurumlarındaki her alanın bir hamisi olacağını söyledi.
Protokol kapsamında Kütahya merkez ve ilçelerde 87 alan/dalda eğitim öğretim verilen mesleki ve teknik Anadolu liseleri ile mesleki eğitim merkezleri (MESEM), 80 firma ile eşleştirilecek. Böylece tüm mesleki okullarında her alanın bir hamisi olacak. Tüm öğrencilerin kamusal eğitim hakkından sorumlu olan Milli Eğitim Bakanlığı’nın “hamisi” olması gereken okulların “hamileri” şirketler, patronlar olacak.
***
Hamilik Projesi ile staj ve beceri eğitimleri kapsamında öğrenciler işletmelerde çalıştırılacak. Okul-sanayi, sanayi-okul, fabrika-okul adıyla çocuk yaşta işçiliğin tüm meslek liselerinde yaygınlaştırılmasının adımı atılıyor.
Tüm meslek liselerinin MESEM’leştirilmesi adımlarına yönelik yapılan hazırlıkları uzunca bir dönemdir BirGün’de yazıyoruz. Mesleki eğitim adıyla adım adım çocukların okuldan kopuşu, çocuk yaşta işçiliğin yaygınlaştırılması adımları kesintisiz bir şekilde sürdürülüyor.
Bu proje-protokol ile yeni bir aşamaya geçilerek tüm meslek liselerindeki öğrencilerin MESEM koşullarında çalıştırılmasının önü açılıyor.
Ne amaçlandığının izleri yayımlanan iki belgede yer alıyordu. Birincisi 10 Ağustos 2024’te Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile açıklanan Mesleki ve Teknik Eğitim Politika Belgesi’ydi. İkincisi ise 12 Temmuz 2025’te yayımlanan Proje Okullar Yönetmeliği’ydi.
Hamilik projesi-protokolü ile;
- Tüm meslek okulları (meslek liseleri, MESEM’ler…) her ilde, ilçede şirketlerle eşleştiriliyor. Her şirket bir okulun “hamisi” oluyor.
- Şirketlerin “…kurum ve kuruluşların yatırım teşvikleri ve devlet desteklerine erişimi sağlanacaktır.” şeklinde kullanılan ifadelerle daha fazla kamu kaynağının şirketlere aktarılmasının önü açılıyor. Eğitime yeterli bütçe, okul yemeği, öğretmen ataması söz konusu olduğunda “yeterli kaynak yok” denilirken şirketlere yine milyonlar,
milyarlar aktarılacak. - Dört yeni okul modeli (sektör içi, sektöre entegre, bölge, ihtisas okulları) adıyla meslek lisesi öğrencilerinin MESEM koşullarında çalıştırılmasının önü açılıyor.
- OSB’lerin içerisine okul ve pansiyon binaları yapılarak ve bu uygulama standartlaştırılarak OSB’ler bir nevi “kalıcı, yatılı çocuk işçi kamplarına” dönüştürülüyor. Hatta bu yerler yapılıncaya kadar kamuya ait konaklama imkânları kullanılacak. Şirketlerin ihtiyaçları için çocuk yaşta işçiliğin yaygınlaştırabilmesi için konaklama giderleri işsizlik fonundan karşılanacak.
- Proje okul yönetmeliğinde, özel program uygulayan okullarda yatılılık zorunluluğu ifadesi de hamilik de birlikte yer alıyor.
- “Beceri eğitimi veya staj yaptıran işletmeler, dört yeni okul modeli” ifadesiyle meslek liselerindeki çocukların 9. sınıftan itibaren çalıştırılmasının önü açılıyor.
- 3308 Sayılı Kanun’da yapılan geçici düzenleme ile MESEM dışındaki meslek okullarında olan çocuklara ödenen ücretin “yirmiden az personel çalıştıran işletmelerde üçte ikisi, yirmi ve üzerinden personel çalıştıran işletmelerde üçte biri” MESEM’lerde çalıştırılan çocuklara verilen ücretin tamamı devlet desteği adıyla karşılanıyor.
Çocuklar “devlet desteği” ile ucuz ve bedava işgücü haline getiriliyor.
Hamilik projesi yalnızca Kütahya ile sınırlı değil. Çok sayıda ilde hamilik projesi-protokolleri imzalanıyor. Hamilik projesinin imzalandığı sermaye gruplarının başında Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği (MÜSİAD) geliyor.
***
İstanbul’dan, Bursa’ya, Kayseri’ye, Kırıkkale’ye MÜSİAD’ın okulların “hamisi” olduğu mesleki eğitimde hamilik protokolleri imzalanıyor.
Mesleki eğitim adıyla atılan her adım artık tüm toplumun bildiği bir gerçektir ki çocukların okuldan koparılmasının, çocuk yaşta işçiliğin yaygınlaştırılmasının adı olmuştur.
Her konuşmalarında “mesleki eğitim memleket meselesi” diyenlerin, patronların, MÜSİAD içindeki şirketlerin patronlarının çocuklarından MESEM’lerde olan tek bir çocuk var mıdır?
Çocuklarımızın eğitim hakkından sorumlu olan MEB iken çocukların, okulların hamisi neden şirketlerdir, MÜSİAD’dır?
Eğitime, okul yemeğine, öğretmen atamasına ayrılmayan bütçeler, kaynaklar neden şirketlere, MÜSİAD’a aktarılmaktadır?
Onlarca soru ile devam edebiliriz. Aslında her soru, cevabı da herkes tarafından bilinen sorular.


