birgün

26° AÇIK

MEDYA 13.07.2021 12:39

Gazetelerde ‘sıradan insan haberleri’ araştırması: "BirGün açık olarak mağdurdan yana"

NewsLabTurkey tarafından sıradan insanların öznesi olduğu haberler üzerine yapılan araştırmada, “Sıradan insanların haber öznesi olduğu içerikler suç, ölüm ve kaza gibi konularda yoğunlaşıyor” denildi. çalışmada gazetemiz BirGün’ün sıradan insanlara ilişkin içeriklerde olaylara politik bağlamıyla yaklaşan habercilik tarzına vurgu yapılarak, “BirGün’ün açık olarak mağdur olarak tanımlanabilecek komünitelerden ve bireylerden yana bir tavır aldığını görmek mümkün” tespitinde bulunuldu.

Gazetelerde ‘sıradan insan haberleri’ araştırması: "BirGün açık olarak mağdurdan yana"

HABER MERKEZİ

Dijital Medya Araştırmaları Derneği bünyesinde faaliyetlerine devam eden NewsLabTurkey, ‘Sıradan İnsanların Günlük Gazetelerdeki Temsili’ başlıklı bir araştırma yayımladı.

Araştırma kapsamında, 7-11 Haziran 2021 tarihleri arasında BirGün, Cumhuriyet, Evrensel, Hürriyet, Karar, Milliyet, Posta, Sabah, Sözcü, Takvim, Yeni Şafak ve Yeni Yaşam gazetelerinin basılı versiyonlarında yer alan haberlere yönelik geniş bir içerik taraması gerçekleştirilerek, gazetelerin içeriklerinin ağırlıklı olarak hangi haber konulardan oluştuğu ve sıradan insanları anlatan haberlerin ne şekilde yer aldığı incelendi.

Çalışmada, devlet kurumlarının, devlet görevlilerinin ve bürokratların en yaygın haber özneleri olduğuna dikkat çekildi. Sıradan insanların öznesi olduğu haberlerin de yoğun şekilde gazete sayfalarında yer aldığı aktarılırken, “Sıradan insanların gazete temsiliyeti olay deneyimleyen özne olmanın ötesine geçemiyor. Ülkenin gündemine dair sıradan insanların görüşlerine yer veren gazetelerin sayısı oldukça az. Sıradan insanların haber öznesi olduğu içerikler suç, ölüm ve kaza gibi konularda yoğunlaşıyor” tespiti yapıldı.

gazetelerde-siradan-insan-haberleri-arastirmasi-birgun-acik-olarak-magdurdan-yana-898630-1.

gazetelerde-siradan-insan-haberleri-arastirmasi-birgun-acik-olarak-magdurdan-yana-898632-1.

SİYASİ HABERDE BirGün ÖNE ÇIKTI

Gazetemiz BirGün’ün, bir siyasetçi ya da siyasi partiyle ilgili haberlerin sayısına bakıldığında ilk sırada yer alan yayın organı olduğu belirtildi. Bununla ilgili olarak, BirGün’ün, ‘özellikle mevcut iktidara yakın çizgide yayın yapan gazetelerde yeterli temsil edilmeyen siyasi figürleri görünür kılacak bir editoryal seçim yaptığı’ yorumunda bulunuldu.

“Sivil toplum örgütleri ve temsilcilerine ilişkin haberler genel olarak gazetelerde çok sık olarak yer almıyor” denilen çalışmada, BirGün, Cumhuriyet, Evrensel ve Yeni Yaşam’ın bu alana eğildiğine vurgu yapıldı. Çalışmada şu ifadeler yer aldı.

“Yeni Yaşam, Evrensel, BirGün, Cumhuriyet’te sivil toplumun görünürlüğü daha belirgindi. Takvim Gazetesi’nde ise sivil toplum örgütleri ve temsilcilerinin haber öznesi olduğu hiçbir içeriğe yer verilmemiş. 12 gazetenin 5 günde yayınladığı toplam haberlerin sadece %2,9’u bu kategorideki aktörlere değinmiş.”

SIRADAN İNSANLAR GENELDE OLUMSUZ HABERLERDE

Sıradan insan haberlerini ele alma konusunda medyanın tutumuna ilişkin yapılan değerlendirmede, “Sıradan insan haberlerinin yoğunlaştığı sayfalar gazeteden gazeteye değişse de temelinde günlük suçlar ve şiddet olan haberler üçüncü ve dördüncü sayfalarda yoğunlaşıyor. Özellikle üçüncü sayfaların gazeteye göre değişmekle birlikte çoğunlukla tek sütunda toplanan kısa haber bölümlerinde sıradan insan haberlerine sıklıkla yer verildiğini görmek mümkün oluyor” görüşü aktarıldı.

Haber dili konusunda ise “Rutin haber dili kullanımı aynı zamanda haberin derinleşmesini engelleyen, haberin sosyal ve hukuki boyutlarını çoğu zaman atlayan bir karakter sergiliyor; hatta yer yer şiddetin tasvir edildiği ve şiddetin failinin adı ya da soyadı gibi detaylar üzerinden mizahi şekilde başlığın belirlendiği örnekler görmek mümkün oluyor” tespiti yapıldı.

Sıradan insanlara ait haberlerin genellikle suç, sağlık, kadın cinayetleri ve doğal afeteler gibi olumsuz nitelikte olduğu kaydedilerek şöyle devam edildi:

“Olumsuz haberlerin çoğunluğunda haberin öznesinin kadın olması da önemli bir çıktıydı. Bu elbette kadın cinayetleri ve kadına yönelik şiddet kategorisinin burada öne çıkmasından da kaynaklanan bir durum; fakat politik elit, bürokratlar gibi diğer popüler kategorilerdeki erkek yoğun temsiller düşünüldüğünde kadınların gazetelerdeki görünürlüğüne ilişkin bir fikir sahibi olmak da mümkün oldu bizim için.”

“BİRGÜN POLİTİK BAĞLAM KURUYOR”

Gazetelerin tek tek değerlendirildiği bölümde ise BirGün’ün sıradan insanlara ilişkin içeriklerde başlığa yorum katmaktan çekinmeyen ve olaylara politik bağlamıyla yaklaşan habercilik tarzına vurgu yapıldı. Çalışmada ‘açık olarak mağdurdan yana’ olarak tanımlanan gazetemizle ilgili şu görüşler yer aldı:

gazetelerde-siradan-insan-haberleri-arastirmasi-birgun-acik-olarak-magdurdan-yana-898634-1.

“Söz konusu haber dili olduğunda BirGün Gazetesi’nin başlığa yorum katmaktan çekinmeyen ve politik bağlam oluşturan bir yaklaşımı olduğundan bahsedilebilir. Haberlerin çoğu olumsuz gelişmelere dair ve olumsuz bir tonla yazılırken, haber dilinde 11 Haziran 2021 tarihli ILO ve UNICEF tarafından hazırlanan rapora dair “Tablo utanç verici” başlığında geçen “utanç verici” gibi tanımlayıcı kalıplar ve 10 Haziran 2021 tarihli “Hendek’te yalnızdılar bugün yalnız olmasınlar” haberinin başlığındaki gibi eyleme çağıran ve duygusal ton barındıran kullanımları sık sık gözlemek mümkün oluyor.

BirGün’ün açık olarak mağdur olarak tanımlanabilecek komünitelerden ve bireylerden yana bir tavır aldığını görmek mümkün. Gazetenin sıradan insanlara ilişkin haberleri de kadına yönelik şiddet, işçi hakkı ihlalleri gibi konularda yoğunlaşıyor. BirGün’ün bağlam sağlama teknikleri özellikle de sıradan insanlara ilişkin haberlerde sık sık kullanılıyor. Birey hikâyelerini majör siyasi ve ekonomik yapıyla bağlantılandıran 10 Haziran 2021 tarihli “Bir çocuğun hayali: Evde yiyecek olması” başlıklı çocuk yoksulluğunu/açlığını siyasetteki genel durumla bağlayan haber bunun örneklerinden biri. Haber görseli kullanımında görsel kullanılan haberlerde haberin öznesi çoğunlukla görünür durumda oluyor.”

gazetelerde-siradan-insan-haberleri-arastirmasi-birgun-acik-olarak-magdurdan-yana-898635-1.

Sarphan Uzunoğlu ve Verda Uyar tarafından hazırlanan araştırmanın tamamına buradan erişebilirsiniz.

Neden BirGün?

Bağımsız bir gazete olarak amacımız, insanlara hakikati ulaştırarak ülkede gerçek bir demokrasi ve özgürlük ortamının yeşermesine katkı sunmak. Bu nedenle abonelikten elde ettiğimiz geliri, daha iyi bir gazeteciliği hayata geçirmek, okurlarımızın daha nitelikli ve güvenilir bir zemin üzerinden bilgiyle buluşmasını sağlamak için kullanıyoruz. Çünkü banka hesabını şişirmek zorunda olduğumuz bir patronumuz yok; iyi ki de yok.

Bundan sonra da yolumuza aynı sorumluluk bilinciyle devam edeceğiz.

Bu yolculukta bize katılmak ve bir gün habersiz kalmamak için
Bugün BirGün’e Abone Ol.

BirGün; seninle güçlü, seninle özgür!

BirGün’e Destek Ol